Rabguzi Kimdir, Hayatı, Eserleri

Rabguzî

14. yüzyıl Harezm bölgesi Türk yazarı. Asıl adı Burhanoğlu Kadı Nasirüddin’dir. Harezm çevresinde Ribiat Oğuzı kasabasında doğduğu veya bu kasabada kadılık yaptığı için Rabguzî mahlasını almıştır. Hayatı hakkında ayrıntılı bilgi yoktur. Onu ancak Kısasü’l-enbiyâ adlı eserinden tanıyoruz. Bu peygamberlerin menkıbelerini anlatan önemli bir eserdir. H.710/1310 yılında yazılmıştır. Müellif eserini Moğol emirlerinden Nasirüddin Tok Duga Han’a takdim etmiştir.

İyi derecede Arabça bildiği, Kur’ân, tefsîr, hadîs ilimlerine vakıf olduğu âyet ve hadislerden anlaşılıyor. Eserin, bilhasa Hz. Muhammed’e ait kısımlarında çok canlı, güzel ve manâ menkıbeler anlatılmıştır.

Rabguzî’nin Kısasü’l-enbiyâ’sı İslami Türk Edebiyatı’nın ilk eserlerini verildiği Kaşgar-Hakaniye lehçesine yakın bir dille yazılmıştır. Eser hakkında yerli ve yabancı pekçok Türkolog çeşitli araştırmalar yapmışlardır.