Romancının Romanı (Elizabeth Costello)

J. M. Coetzee –
Romancının Romanı (Elizabeth Costello)

Kitap, ödül almak üzere bulunduğu Pennsylvania
Williamstown’da yapacağı konuşma öncesinde Elizabeth Costello ile başlar. Coetzee,
Elizabeth Costello üzerinden kitap boyunca edebiyat, roman ve hikâye hakkındaki
konuşmalarını kurgu içerisinde okuyucularına aktarır.

Notlar:

John’un,
çocukluğuna ilişkin hatırladığı en eski şey, annesinin her sabah yazmak için
odaya kapandığıdır.

Cinsellik,
tutku, kıskançlık ve haset hakkında tüylerini diken diken eden bir içgörüyle
yazmaktadır. (s. 13)

…insanların
tüylerini diken diken ettikten sonra,

Pennsylvania’daki
bu kasabaya kadar getirip para veriyorlar ona! (s. 14)

Bizi
birbirimizden ayıran şeyler üzerine kafa yormaktansa ortak nedenlerimiz
olduğuyla ilgilenmek, hiç de saçma değil, (s. 16)

Gerçekçilik,
fikirlerin özerk bir varlığa sahip olmadığı, ancak başka şeylerin içinde var
olabildiği düşüncesi üzerine kurulmuştur.

…fikirlerin
üzerine tartışması gerektiğinde, durumlar türetmeye yönelir. (s. 17)

Bir
zamanlar kim olduğumuzu söyleyebileceğimize inanırdık. Şimdi yalnızca kendi
rolümüzü oynayan oyuncularız. (s. 28)

Afrika’da
Roman

Kitap
çantadan çıktığında, bir işarete dönüşür. Beni yalnız bırak, kitap okuyorum der
bu işaret. Okuduğum şey senden daha ilginç. (s. 50)

…bu
kadar öne çıkmasının sebebi, dilini onu okuyup yargılayacak yabancıların
beklentileri doğrultusunda değiştirmemiş olmasıdır, (s. 57)

Kafka,
tüm insanlar arasında en endişeli olandır. Bu mu, demektedir âdeta: Bu mu
Tanrı’nın sureti? (s. 88)

Kirlilik
ve utanç,

Hayvanlar
salgılarını gizlemezler, açıkta cinsel ilişki kurarlar. Utanmaları yoktur,
diyoruz: Onları bizden farklı kılan bu. (s. 98/99)

Bebeklerin
özbilinci yoktur, ama bir bebeği öldürmenin, bir yetişkini öldürmekten daha
büyük bir suç olduğuna inanırız. (s. 104)

Bir
zamanlar hayvanlarla aramızda bir savaş vardı, biz bu savaşa av diyorduk, oysa
savaş ve av aynı şeydir. (s. 120)

Öngörülmeyen,
planlanmayan, kişinin karakterine de uymayan ama yine de gerçekleşen bu olaylar
ne anlama gelir? Kişinin yüreğindeki koca delikler, çukurlar mıdır bunlar, ters
bir adımla içine düşülen ve sonra düşmeye devam edilen? (s. 173)

…şeytanla
ilgili hiçbir kuşkusu yoktur. Şeytan her yerde, her şeyin yüzeydeki örtüsünün
altındadır ve gün ışığına çıkmak için fırsat kollamaktadır. (s. 187)

Elizabeth Costello

Türkçeleştiren:
E. Efe Çakmak

Can
Yayınları, 2004