Adem’in Cennetten Yeryüzüne İnişi

Adem’in
Cennetten Yeryüzüne İnişi

Yazarı: İbrahim Görener

Bakara suresinin ilk 29 ayetinde, Kur’an’ın
kendisine güvenerek hükümlerine sığınanlar için yol gösterici bir kitap olduğu
ifade edilmekte; ona inanan ve inanmayan insanların davranışları anlatılmaktadır.

Halife, sözlük anlamı itibariyle birinin
yerine geçmek, ardından gelmek anlamına gelmektedir.

O, yeryüzünde bir halife tayin edeceğini
meleklere söylemektedir.

Ayetten anladığımız kadarıyla meleklerin
bildiği iki şey vardı. İnsanlar bozgunculuk çıkaracak ve kan dökecektir.

“Sabretmelerine karşılık da onları cennet ve
ipek(ten giysiler) ile mükâfatlandırır. Onlara şöyle denecektir: “Şüphesiz bu
sizin için bir mükâfattır. Çalışma ve çabanız makbul görülmüştür.” (76. İnsan,
12, 22)

Adem’in, cenneti hak ederek girmemiş olması,

Cennet nimetleri sınırsız olmasına rağmen
Adem’e bu nimet kısıtlanmış,

Adem Cennette halife değildi. Öyle olsaydı
Allah Adem’den yeryüzünde değil Cennette de “halife”lik beklerdi.

Onun Cennette yaşadığı deneyim bütün insanlığın
deneyimidir. Her bir fert, şeytanların vesvesesiyle Allah’ın isteğine muhalif
hareket edebilmekte, bunun bilincine varınca büyük bir pişmanlık ve utanç
duymakta ve Rabbine tekrar sığınmayı arzulamaktadır.

Ayette Allah’ın meleklere hitaben “Haydi,
bilebiliyorsanız bunların isimlerini bana söyleyin.” İfadesinin mefhumundan da
anlaşılıyor ki isimleri sorulan şeyler (müsemma) var olan şeylerdir. Çünkü
müsemma işaret zamiri ile anlatılmaktadır.

Ayette asıl altı çizilen husus, hisler aleminde
bulunan bazı nesnelerin isimlerini –gaybî bilgiden dem vuran- meleklerin bilememeleri,
öte yandan meleklerdeki mevcut bilgiye göre fitne çıkarıp kan dökecek bir
mayası olan Adem’in bunları bilebilmesidir. Ayetteki temel vurgu ise “Allah kime
öğretirse o bilir.” hükmüdür.

Adem yaratılmıştı ama henüz halife olarak
görevlendirilerek yeryüzüne inmeye hazır değildi. Meleklerin itirazı da buna
işaret etmektedir.

O, yeryüzüne inecek, nesli türeyecek, o ve
çocukları Cenneti kendi eylemleriyle hak ederek sonsuza deyin kalmak üzere
oraya gireceklerdir.

Görener, İbrahim. Adem’in Cennetten Yeryüzüne
İnişi, Bilimname Dergisi, Cilt: 2010, Sayı: 1, s. 39-53