III. Boris kimdir? Hayatı

23

III. Boris kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi: (1894-1943) Bulgar kralı. Bulgaristan’ın II. Dün­ya Savaşı’nda Almanya’nın yanında yer almasını sağlamıştır. 30 Ocak 1894’te Sofya’da doğdu. 28 Ağustos 1943’te aynı yerde öldü. Kral I. Ferdinand ile Marie-Louise de Bourbon Parme’ın oğludur. Anne ve babasının isteğiyle Katolik oldu, daha sonra siyasi nedenlerle Ortodoks usulünce vaftiz edildi. Sofya Erkek Lisesi’ni bitirdi. Balkan Savaşı’na katıldı. Bul­gar Harp Akademisi’nde öğrenim gördü ve Bulgar genelkurmayında görev aldı. Babasının 4 Ekim 1918’de tahttan çekilmesi üzerine kral oldu.

Müttefiklerle Bulgaristan arasında I. Dünva Savaşı sonunda 27 Kasım 1919’da imzalanan Neuillv Antlaşması’na göre Bulgaristan savaşta ele geçirdiği toprak­ları geri vermeyi, askeri gücünü azaltmayı ve hava kuvvetleri kurmamayı kabul ediyordu. III. Boris bu antlaşma kurallarının dışına çıkmadı. Bu dönemde daha çok Fransa’ya yaklaşan bir politika izledi.

O dönemde nüfusun % 80’ini oluşturan köylüle­rin önderi Stambuliyski’nin 1919 seçimlerinden sonra kurduğu hükümet, toprak reformu ve yasal sistemde demokratik değişiklikler yapmıştı. Stambuliyski, bir Güney İslav birliği kurmak için ülkeyi Yugoslavya’ya yaklaştırmak istiyordu. Ancak Haziran 1923’te III. Boris’in desteklediği, Alexandr Tsankov yönetiminde bir askeri darbe sonucunda Stambuliyski idam edildi.

1930’da III. Boris’in İtalyan Prensesi Giovanna di Savoia ile evlenmesiyle Bulgaristan İtalya’ya daha yakın bir siyaset izlemeye başladı. 1930’larda da Almanya’ya yakınlaştı. 1934’te III. Boris, anayasayı yü­rürlükten kaldırdı ve 1938’e dek ülkeyi parlamento­suz yönetti.

194l’de, III. Boris, Bulgaristan’ın, Almanya, İtalya ve Japonya’dan oluşan Üçler Paktı’na girmesin­den sonra Alman ordularına topraklarından geçme hakkını verdi, ancak Sovyetler Birliği’ne savaş ilan etmemekte direndi. 28 Ağustos 1943’te Hitler ile görüşmesinden hemen sonra Sofya’da öldü.

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, 19. cilt, Anadolu yayıncılık, 1984