Dadaloğlu Kimdir, Hayatı, Edebi Kişiliği, Hakkında Bilgi

28

Asıl adı Veli’dir. Doğum yeri ve tarihi tam bilinmiyor ve tahmînen 1868’de öldü. Toroslar’da Kozan, Erzin, Payas bölgesinde bir yerde doğduğu, Gavur Dağları’nda göçebe hayatı sürdüğü, Güney ve Orta Anadolu’yu dolaşmıştığı sanılmaktadır. Babası, Türkmenler’in Avşar (Afşar) boyuna mensup olan Dadaloğlu Âşık Mûsâ adında bir saz şâiridir.

Osmanlı Devleti’nin iskana mecbur ettiği siyasetine isyan eden, göçebe Türkmenlerindendir. On dokuzuncu asır ortalarında yabancı devletler, bilhassa İngiliz câsusları göçebe Türkmen aşîretlerinin arasına girerek onları devlete karşı kışkırtıyorlardı. Osmanlı Devleti ise buna mânî olmak için göçebe aşîretleri belirli bölgelere yerleştirmek üzere idârî bir teşebbüste bulundu. Fakat bu dağlı aşîretlerle uğraşmak kolay olmuyordu. Ancak 1865 yılında Derviş Paşa kumandasında Fırka-i İslâhiyye adında bir ordu kurdu. Târihçi Ahmed Cevdet Paşa da bu orduya, inceleyici ve danışman olarak katıldı. Bütün direnmelere rağmen bu orduyla Kozanoğulları fesadına son verildi. Aşîretler, Anadolu içlerinde belirli yerlere yerleştirildi. Avşar aşîretinin Sivas civârında olduğu sanılmaktadır. Göçebe şair olan Dadaloğlu, bu iç hâdiseler esnâsında Osmanlıya sert bir şekilde karşı çıkmış ve diğer şiirlerinin yanısıra bu daldaki şiirleriyle de şöhret bulmuştur.