Psikolojide Çözümleme Düzeyleri

397

İnsan davranışını etkileyen birçok sebep vardır. Mesela öğlen yemeği için ne yiyeceğinizi hem vücudunuzun ihtiyaçları (mesela şeker dengesi) hem de yemeği birlikte yediğiniz arkadaşlarınızın tercihleri (mesela beraber pizza yemek) belirleyebilir. Bu sebeplerin çeşitleri de etkiledikleri alanların büyüklükleri de farklılık göstermektedir. Bu çeşitli düzeylere “çözümleme” veya “analiz” düzeyleri denir. Psikolojide çözümleme düzeyleri, moleküllerden beyine, duygu ve hislerden davra-nışlara, ikili ilişkilerden, sosyal gruplara ve kişinin içinde yaşadığı ortam ve kültüre kadar çeşitli seviyeleri kapsayabilir,
Örnek olarak Tablo 1.1’de depresyona yol açan mikro-düzey sebeplerden (mole- küler), makro-düzey sebeplere (kültürel) kadar çeşitli açıklamalar üzerinde durulmuştur (Lilienfeld ve ark. 2010). Her bir düzey bize önemli bir bilgi kaynağı sağlamaktadır, Uzmanlık alanlarına göre psikologlar çalışmalarında temel olarak bir veya birkaç düzeyin insan üzerindeki davranışını anlamaya çalışabilir. Ancak genel kabul edilen görüş, davranışın tek bir düzeyde açıklanamayacağı ve en  doğru açıklamaya birden fazla çözümleme düzeyinin kullanılması ile ulaşılacağıdır.