Hüdavendigar Camii -Edirne- Tarihçesi, Mimari, Özellikleri, Hakkında Bilgi

23

Hüdavendigar Camii. I. Murad Hudâvendigâr tarafından Marmara bölgesinin değişik yerlerinde yaptırılan camilerin ortak adı.

XIV. yüzyılın ikinci yarısında henüz sı­nırları fazla genişlemiş olmayan Osmanlı Beyliği’nin Marmara bölgesindeki çeşitli yerleşim yerlerinde I. Murad tarafından inşa ve vakfedilen bazı küçük camiler bu isimle anılmaktadır. Mimarileri bakımın­dan fazla önem taşımayan veya sonraları çok değişikliğe uğradıklarından gerçek sanat hüviyetleri belirsiz olan bu yapılar­dan Osmanlılar’ın ilk devirlerine ait eser­ler olmaları dolayısıyla kısaca bahsedile­cektir.

Edirne. I. Murad Hudâvendigâr adına Bizans kilisesinden çevrilen bir İbadet ye­rinden çeşitli kaynaklar bahsetmektedir. Abdurrahman Hibrî, Enîsü’l-müsâmirm adlı eserinde kale içinde Halebî adıyla ta­nınan binanın bu yapı olduğunu söyler: “Dâhil-i hisarda Halebî demekle mâruf olan câmi-i şeriftir ki kilise tarzında dört kemer üzerinde bir kubbe vardır. Zahir budur ki şehirde ibtidâ cuma namazı bu câmi-i şerifte kılınıp bundan kadîm bir mâbed olmaya; Halebî nâmına şöhretine sebep, zamân-ı sabıkta medresesine Ha­lebî demekle mâruf bir kimesne müder­ris olmasıdır”. Örfî Mahmud Ağa da Edir­ne Tarihi’nĞe bu caminin 1164 Ramaza­nında (Ağustos 1751) vuku bulan bir zelze­lede harap olduğunu ve etrafı hıristiyan evleriyle çevrilmiş olduğundan cemaatsiz ve metruk kaldığını bildirir. Bir süre Ayasofya adıyla da anılan bu caminin harabeleri XIX. yüzyı­lın içlerine kadar gelmiş, hatta bu durum­da planı çizilmiş ve bir fotoğrafı çekilmiş. 1902’de bütün izleri ortadan silinmiştir.(bk.Ayasofya Camii Edirne)

TDV İslâm Ansiklopedisi