Giritli Ahmed Muhtar Efendi Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

32

AHMED MUHTAR EFENDİ, Giritli (1848-1910) Tasavvufî mahiyetteki telif ve  tercüme eserleriyle tanınan son devir. Osmanlı edibi ve devlet adamı.

Giridi Ahmed Muhtar Efendi veya sa­dece Muhtar Efendi olarak da bilinir. Giritin Hanya şehrinde doğdu. Girit mu­hasebecisi Mustafa Kutbî Efendi’nin oğ­ludur. Tahsilini Girit’te tamamladıktan sonra Girit ve Yanya’da bazı küçük me­muriyetlerde bulundu; daha sonra istifa ederek İstanbul’a geldi. Mektûbî-i Se­raskerî Odası mümeyyizliği, Erkân-ı Har­biye başkâtipliği, surre eminliği, Makam-ı Seraskerî Dairesi reisliği gibi üst kademe yöneticilikleri yaptı. II. Meşru­tiyetin ilânından sonra Harem-i Şerif-i Nebevi meşihatına tayin edilerek Hicaz’a gitti. Burada iki yıl görev yaptıktan son­ra hastalanarak İstanbul’a döndü. 13 Eylül 1910’da vefat etti ve Fındıkzade’de bulunan evinin yakınındaki Molla Gürânî Camii hazîresine defnedildi. Daha son­ra, caminin yıkılması üzerine kabri Merkezefendi Mezarlığına nakledildi.

Büyük ölçüde Muhyiddin İbnü’l-Arabinin tesiri altında kalan Ahmed Muh­tar onun Mevâki’u’n-nücûm ve Şücûnu’l-mescûn gibi anlaşılması güç ba­zı eserlerini tercüme etmiştir. Aynı za­manda şair olan müellif, önemli olaylar ve âbideler için tarih düşürmekte pek mahirdi. Nitekim 11. Abdülhamid devrin­de yapılan resmî binalarla ilgili tarihlerin çoğu ona aittir. Alman İmparatoru Wilhelm tarafından Atmeydanı’nda (Sul­tanahmet) yaptırılan çeşmeye düşürdü­ğü tarih, bu tür manzumelerinin en gü­zelidir.

Ahmed Muhtar’ın yukarıda adı geçen yayımlanmamış iki tercümesinin yanı sıra ahlâkî ve tasavvuf; mahiyette birçok şiir ve tercümesi vardır. Yayımlanmış eserleri şunlardır: