Ana Sayfa Tarih Tarihi Şahsiyetler Şemseddin Cüveyni Kimdir, Hayatı, Dönemi, Hakkında Bilgi

Şemseddin Cüveyni Kimdir, Hayatı, Dönemi, Hakkında Bilgi

0

Şemsüddîn Muhammed b. Muhammed (0.683/1284) İlhanlı devlet adamı.

Ünlü tarihçi ve devlet adamı Alâeddin Atâ Melik Cüveynî’nin kardeşi olup ço­cukluğu, öğrenimi ve gençliği hakkında hiçbir bilgi yoktur. Hülâgû tarafından 661’de (1263) sâhib – dîvânlığa getiril­di. Cüveynî bu görevine Abaka Han döneminde de (1265-1282) devam etti ve ülkeyi büyük bir basan ile yönetti. Karamanoğulları’nın desteğiyle başlayan Cim­ri (Alâeddin Siyavuş) ayaklanmasını bastır­mak, Moğollar’a ait gelirleri gözden geçirmek, yıkılan yerleri onarmak, güven­lik ve huzuru sağlamak üzere Abaka ta­rafından 676da (1277) Anadolu’ya gön­derildi. Büyük yetkilerle donatılan ve ya­nında bir miktar Moğol askeri bulunan Cüveynî, Karaman oğulları’nın sebep ol­duğu ayaklanmayı Selçuklu ordusuyla birlikte bastırdı: Lârende’den Akdeniz’e kadar yayılmış olan, Karamanoğulları’na bağlı Türkler’in çoğunu esir etti ve sü­rülerini ele geçirdi. Ancak kışın bastırması üzerine Niğde yolu üzerinde bulu­nan Kazova kışlağına çekildi. Burada kal­dığı sürece Sinop, Kastamonu gibi şehir­lerin yöneticilerine hediyeler ve mek­tuplar göndererek onları devlete bağlı kalmaya çağırdı. Bu arada halkı ezen ağır vergi ve salmaları kaldırttı, herkes­ten gücüne göre vergi aldı. Saltanat için Erzincan ve yöresinden alınan şer’î his­seyi diğer incü vergileri seviyesine in­dirdi. Başka yerlerden sağladığı gelirle­ri karşılık göstermek suretiyle Selçuklular’ın İlhanlilar’a olan borçlarını hafiflet­ti. Selçuklu Sultanı III. Gıyâseddin Keyhusrev’i (1266-1284) ve Sâhib Ata’yı he­nüz yakalanmamış olan Cimri üzerine gönderdi. Cimri’nin ortadan kaldırılmasındaki önemli rolü sebebiyle Ebû Bekir b. Zekî el-Mutetabbİb onun için uzunca bir Arapça tehniyetnâme (tebrik mektu­bu) yazmıştır.