Yanılsama-İlizyon Nedir? Tanımı, İşaretleri (Psikoloji)

54

Bir algı ile algılanan şeyi kaydeden bir cetvel ya da hız ölçüsü gibi güvenilir bir aletin göstergesi arasındaki farka yanılsama denilebilir.

Bir yanılsama hakkında Önceden bilgi sahibi olsak bile algı kusurumuzun değişmemesi onun somut bir gerçek olduğunun göstergesidir. Ayrıca yanılsamalı algının tek gözle değerlendirilmesi halinde ortadan kalkması, algılanan figürlerin normal büyüklüklerinde görülmesi bir başka deyişle yalnızca her iki gözün kullanılarak bakıldığı durumlarda ortaya çıkması, yanılsamaya yol açan nedenin gözün retina tabakasında değil, beyinde olduğuna işaret eder.

Duyu organlarımızda bulunan reseptörler (alıcılar) öylesine yapılaşmışlardır ki, çevreden gelen enerjiyi (uyaranları) çözümleyebilirler, bazı enerji türlerini seçerek onu bir sinir impulsu haline getirebilirler. Sonuçta bu impuls beynin uygun bir alanına giderek görsel, işitsel ve diğer duyularla ilgili imajlar oluşur. Bu imajlar kişinin önceki yaşantılarına ve yorumlamalarına bağlı olarak bir anlam kazanırlar. Kısaca özetlenen bu süreç, algılamadır. Eğer bu algılama çeşitli nedenlerle dış dünyadaki şeyleri olduklarından farklı ve yanlış olarak kavrıyorsa bir yanılsama söz konusudur. Yanılsama en genel anlamda başta tanımlandığı gibidir. Bu tür normal yanılsamalar, ne bireyin sinir sistemindeki bir bozuklukla, ne de bireyin önceki yaşantılarının neden olduğu çarpıtmayla ilgili olup her normal bireyde görülür. Normal yanılsamalarla ilgili bir çok teori olmasına rağmen neden meydana geldikleri tam olarak bilinmemektedir.