Wilhelm Gottlieb Tennemann Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

20

TENNEMANN, Wilhelm Gottlieb (1761-1819)

Alman filozof ve felsefe tarihçisi. Felsefenin doğa ve özgürlük yasalarının bilgisi olduğu görüşünü savunmuştur.

7 Aralık 1761 ’de Erfurt yakınlarında Brembach’ ta doğdu, aynı yerde öldü. Babası inanç ve geleneklerine çok bağlı bir papazdı. Tennemann önce Erfurt Koleji’ne gönderildi, 1779’da Erfurt Üniversitesi’ne girdi, tanrıbilim öğrenimi gördü, 1781’de bu üniversiteden ayrılarak Jena Üniversitesi’ne geçti, orada metafizik, felsefe ve ahlak okudu. 1789’da bu kurumda, 1804’ten sonra da Marburg Universitesi’nde felsefe profesörü olarak çalıştı. Önce Kant’m öğretisine karşı çıktı, sonra ondan esinlenerek kendi düşüncelerini biçimlendirmeye başladı.

Tennemann’a göre felsefe, doğa ve özgürlük yasalarını ve bunların genel ilkelerini konu edinen bir bilimdir. Felsefe tarihi de bu bilimin gelişimini, işlediği sorunlara getirdiği çözümleri, birbirini izleyen süreler dizisi içinde sergileyen bir araştırma alanıdır, bu niteliği dolayısıyla o da bir bilimdir. Ona göre önce felsefenin ilgi alanı saptanmalı, felsefenin tarih süreci içindeki gelişmesi ele alınmalı, sorunlar belli öbeklere ayrılarak dizgeleştirilmeli, yöntem belirlenmeli, felsefenin bir bilim olup olmayacağı sorunu açıklık kazanmalı, felsefeyle bağlantılı temel ilkeler tartışılmalı, felsefe dizgeleri, özel konularla ilgili araştırmalar ve kuramlar, düşüncelerin geliştirilmesinde ortaya konan öneriler ve yargılar, felsefe için gerekli olan yeni olanak ve gereçler ele alınmalı ve filozoflara ışık tutan genel ilkeler aydınlığa çıkarılmalıdır. Felsefeye yeni görüşler getirmekten çok uygarlığın gelişimi boyunca ortaya konan sorunlar ve çözümlerle ilgilenmeyi yeğleyen Tennemann, felsefe tarihini düşüncede başarıları saptama olarak görmüştür. Ona göre her felsefe sorununun doğuşundan başlayan, belli bir gelişim süreci vardır. Tennemann’ ın 1798’de başlayıp 1819’da bitirdiği kısa adıyla Geschichte der philosophie (“Felsefe Tarihi”) bu alanda çalışanlar için önemli bir kaynak sayılmaktadır.

• YAPITLAR (başlıca): Geschichte der Philosophie, 12 cilt, 1798-1819, (“Felsefe Tarihi”).

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi