Rudolf von Laban Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

44

LABAN, Rudolf von (1879-1958)

Macar dansçı, koreograf, bale kuramcısı. İlk evrensel dans notasyonu sistemini geliştirmiştir.

Rudolf Laban de Varaljas 15 Aralık 1879’da Pozsony’de (bugün Bratislava) doğdu, 1 Temmuz
1958’de İngiltere’de Weybridge’de öldü. Paris’te resim, tiyatro ve dans eğitimi gördü. Bir revü topluluğuyla Kuzey Afrika’yı dolaştı. 1907-1910 arasında Almanya’nın çeşitli kentlerinde, I.Dünya Savaşı sırasında da Zürich ve Ascona’da sahneye çıktı. 1919’da Almanya’ya döndü. 1923-1925 arasında Hamburg’da çeşitli baleleri yönetti. Hamburg’da Kamertanz Ti-yatrosu’nun, 1925’te de Würzburg’da Koreografi Enstitüsü’nün kuruluşunda etkin bir rol oynadı. 1930-1934 arasında Berlin Devlet Operası’nda bale yönetmenliği yaptı. 1938’de İngiltere’ye gitti. 1946’da Lisa Ullman’la birlikte Art of Movement Studio’yu (Hareket Sanatı Stüdyosu) kurdular. 1953’te Addles-tone’a taşınarak Art of Movement Centre’la (Hareket Sanatı Merkezi) birleşen ve daha sonra da Laban Centre for Movement (Laban Hareket Merkezi) adını alan bu stüdyo, hareketi ve anlatımın bir aracı olarak insan bedeninin eğitilmesini temel alan birçok çalışma ve araştırma yürüttü.

Orta Avrupa Modern Dans Okulu’nun önde gelen temsilcilerinden olan Laban’ın bale kuramıyla ilgili çalışmaları, dansçılığından ve koreograflığından daha büyük bir önem taşır. Hareket üzerine yaptığı kuramsal ve teknik çalışmalar baleyle sınırlı kalmamış, sanayi ve eğitim alanlarında da uygulanmıştır. Laban’ın bale sanatına en büyük katkısı geliştirdiği dans notasyonu sistemidir. Bu sistemin uygulanması baleye koreografın dışında bir nesnellik ve evrensellik kazandırmıştır.

•   YAPITLAR (başlıca): Kitap: Die Welt des Tdnzers, 1920, (“Dansçının Dünyası”); Choreographie, 1926, (“Koreografi”); Ein Leben fiir den Tam, 1935, (“Dans İçin Bir Yaşam”); Modem Educational Dance, 1948, (“Modern Eğitsel Dans”); The Mastery of Movement on the Stage, 1950, (“Sahnede Hareket Hakimiyeti”); Principles of Dance and Movement Notation, 1956, (“Dans ve Hareket Notasyonu İlkeleri”); Choreutics, (ö.s.), 1966.

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi