Psikiyatri ve Mitos

Kriton Dinçmen –
Psikiyatri ve Mitos

Analitik psikolojiye göre ruh Animus/anima ve
Psyche/psike olmak üzere iki kısımdan oluşmaktadır.

Psike kavramı gerek bilinçli gerekse bilinçdışı
olarak işlev gösteren ruhsal süreçlerin tümünü, anima ise ancak “kişilik”
olarak tanımlayabileceğimiz ayrışmamış bir işlev kompleksini ifade eder.

Aynı ekole göre kişilik de iki kısımdan oluşur:
Birincisi bizim içsel duyuş tarzımızı anlatan “içsel kişilik” kısmı ki, buna da
anima adı verilmektedir. İkincisi ise dış davranışımızı dış karakterimizi
oluşturan dışsal kişilik kısmıdır. Buna da persona adı verilmiştir.

Ego’nun gerek geçmişteki süreçlerden toplanmış
muazzam bir imaj yığınından, gerekse dıştan duyu fonksiyonları kanalı ile
nakledilmiş uyarıların kayıt imajlarından ve bu iki gurubun karşılıklı
etkilenmelerinden oluştuğunu görmekteyiz.

Jung’a göre bilinçdışı

a) Görece daha yüzeysel olan ve kişisel varoluşun
unutulmuş, itilmiş, yüceltme yolu ile algılanmış, duyulmuş, düşünülmüş,
yaşanmış tüm materyallerini kapsayan personel/kişisel bilinçdışı ile

b) Personel bilinçdışının çok daha derinlerinde
bulunan ve kişisel olarak elde edilmemiş biçimde, insanlığın ortak mirası
olarak kuşaktan kuşağa geçen ruhsal işlev ürünlerinin birikmiş olduğu ortak
bilinçdışından oluşur.

Ortak bilinçdışı kendisini mitoloji öyküler,
semboller, imajlar, arketipler ve mandalalarda gösterir.

Arketipleri kişinin bilinçdışında bulunan ve onun
dünyayı kavrama tarzını düzenleyen ve tüm insanlığın yaşam deneyimlerinden
ortaya çıkan kişiye miras kalan bir düşünce modeli olarak özetleyebiliriz.

Medeia

Bir kadının bilinçdışı olarak öz çocuğuna karşı
nefret duygusu ve öldürme isteğine medeia kompleksi denir. Kocasıyla
geçinemeyen kadınlarda daha sık görülür.

Narsizm

Kişinin kendine aşık olması şeklinde özetlenebilir.
Ağır bir patolojik bozukluktur.

Sisyphos

Saçma, absürd kavramını simgeler

Eti Yayınları, 2. Baskı, Eylül 1997