Pierre Abélard (Filozoflar Biyografileri)

0
61

Pierre Abélard

filozof-2/abelard Pierre Abélard veya Pierre Abailard veya Pierre Abeilard (Petrus Abelardus), Fransız skolastik düşünürü, tanrıbilimci; dil, diyalektik ve ahlak filozofu.

Abelard 1079 yılında Nantes yakınlarında doğdu, 1142’de Cluny Manastırında son nefesini verdi.

Dil felsefesi ve mantık

“Tümeller Tartışması”nı başlatmış, mantık konusundaki temel çalışması Logica Ingredientibus (Yeni Başlayanlar İçin Mantık / Porphyrios Üstüne Yorumlar) aracılığıyla özgün bir dil felsefesi ve mantık kuramı geliştirmiştir

Eserleri

* Historia Calamitatum (Felaketler Tarihi / Bir Mutsuzluk Öyküsü)
* Logica Ingredientibus (Yeni Başlayanlar İçin Mantık / Porphyrios Üstüne Yorumlar)
* Ethica (Etik) ya da Scito te Ipsum (Kendini Tanı / Bil)
* Dialogus Inter Philosophum, Indaeum et Christianum (Filozof, Yahudi ve Hıristiyan Arasında Diyalog)
* Theologia Summi Boni (En Yüce İyinin Tanrıbilimi)
* Introductio ad Theologiam (Tanrıbilime Giriş)
* Theologia Christiana (Hıristiyan Tanrıbilimi)
* Sic et Non (Evet ve Hayır / Hem Öyle Hem Öyle Değil)
* Dialectica (Diyalektik)
* Grammatica (günümüze ulaşmamıştır.)

Historia Calamitatum (Felaketler Tarihi / Bir Mutsuzluk Öyküsü)

Filozof ve şair Pierre Abelard ile öğrencisi Heloise arasındaki dramatik aşk, Fransa tarihinin en iç burkucu sayfalarından birini oluşturmakta.

Abelard 1079 yılında Nantes yakınlarında doğdu. İlk gençliğinden başlayarak felsefeyle ilgilendi. O günlerde felsefenin dinden ayrı düşünülmesi olanaksızdı.

Abelard ın dehası kısa zamanda Paris’i fethetti. Öğrendiklerini yorumlayışı ve eleştirileri Notre Dame’daki dinbilim sınıflarının her derste tıklım tıklım dolmasına yol açıyor, Paris üstat Pierre’i dinlemeye koşuyordu. O günlere göre çok tehlikeli bir şey yapıyordu Abelard: Hristiyanlık ahlakını tartışıyordu.

1116 yılında Abelard, Heloise ile tanıştı. Abelard 37, Heloise 15 yaşındaydı. Heloise yanında yaşadığı dayısı Flubert’in de onayı ile Abelard’ın öğrencisi oldu. Flubert için yeğeninin böylesine ünlü birinden ders alması büyük onurdu.

Birliktelikleri kısa sürede fikirsel alışverişten, fiziksel ilişkiye ve ömür boyu sürecek bir aşka dönüşüverdi. Dayı flubert, filozof ile öğrencisi arasındaki ilişkiyi fark edince (Onları yatakta yakalayınca…) ayrılmak zorunda kaldılar. Kimilerine göre Heloise’i yetiştiren Flubert aslında dayısı değildir, kimilerine göreyse, dayısı olsa bile Heloise’de gözü vardır. Ayrılıklarından bir süre sonra Heloise’in hamile oldugu anlaşılınca, Abelard onu dayısının evinden kaçırdı. Brötenyadaki ailesinin yanına götürdü. Heloise burada bir erkek çocuk doğurdu ve adını Pierre Astrolabe koydular.

Abelard dayısının onları bağışlaması ve birlikteliklerinin meşru kılınması için Heloise ile evlenmeye karar verdi. Bunu da Flubert’e bildirdi. Evlendiler ama Flubert’e göre, Heloise herkesin gözünde gayri meşru çocuk sahibi ahlaksız bir kadın olmuştu. Abelard Heloise’i bir manastıra göndererek dayısının gazabından korumaya çalıştı. Ama kendini korumayı beceremedi.Flubert bir söylentiye göre bizzat, bir söylentiye göre de dört akrabasının marifetiyle, bir gece Abelard’ın odasına yapılan baskın sonucu onu hadım etti.

Tüm şöhretini ve yaşamını yıkıma uğratan bu dramatik olay Abelard’ı derinden sarstı. O güne kadar yalnızca felsefesiyle uğraştığı dine kendini bütünüyle adamaya karar verdi ve aynı kararı vermesi için Heloise’i de zorladı. Heloise itiraz etmedi ve Argenteuil Manastırı rahibeleri arasına katıldı. Abelard ise Saint Denis rahiplerinden biri oldu.

Abelard aşağılanmış ve umarsızlığa düşmüştü.Küçük bir manastır kurdu ve adını ” Sığınak” koydu. Burada yoksulluk içinde yaşadı. Sonra Aziz Gildas manastırından gelen çağrıyı kabul etti. Bu sırada Heloise ve onunla birlikte birkaç rahibe de Argenteuil Manastırından kovulmuşlardı. Abelard onlara “Sığınak” a yerleşmelerini önerdi. Heloise kısa sürede Küçük manastırı saygıdeğer bir yer haline getirdi. İki sevgilinin mektuplaşmaları bu sırada oldu. Bir gün Heloise’in eline bir mektup geçer. Heloise de “Elin… Elin değmiş bu mektuba…” diye başlayan bir mektup yazar ve mektuplaşmaları böylece başlar.

Abelard Papa’ya gidip kendini bağışlatmak için Roma yollarına düşmüşken, dinlenmek için sığındığı Cluny Manastırında son nefesini verdi. Heloise ise sevgilisinden 22 yıl sonra “Sığınakta” 1164 yılında öldü.

İki sevgilinin cansız gövdeleri de, yaşamları boyunca olduğu gibi zor buluştu. Uzun maceralardan sonra, 1817 yılında bir polis komiseri nezaretinde birleştirildi. Şimdi Parisin ünlü Pere Lachaise Mezarlığında yanyana yatmaktalar. Mezarları sık sık sevdalıların ziyaretine uğrar ve çiçekleri hiç eksik olmaz.