Önyargı Nedir, Ne Demektir, Tanımı (Psikoloji)

27

Önyargı, kelimenin de anlattığı gibi, bir şey ya da kişi hakkında önceden hüküm verme anlamını (aşır. Önyargılı insan, belirli bir konuda o konuyla, ilgili bilgileri gözden geçirmeden karar vermiş olan kişidir. Bu önceden karar vermiş olma hissi, önyargının sosyal psikolojideki anlamının teme­lini oluşturur. Önyargılı inançların üç özelliği vardır:

a) Tipik olarak önyargı, sosyal gruplara ilişkin inançlarda görülür, eğer bir birey belirli bir sosyal grubun üyesi olarak ele alınıyorsa, bireye yönelik önyargılı inancın olduğundan söz edilebilir,

b) inanç ya da yargı, esas olarak olumsuz karakterdedir. Mantıken bir grup hakkında olumlu önyargıya sahip olunabilse de, önyargı pek çok kez bir gruba karşı olumsuz ve saldırgan bir tutumu gösterir: Yahudilerin, yahudi olmayanlara karşı bakış açıları, son zamanlara kadar devam edegelmiş olan ABD’deki zencilere karşı gösterilen aşağılayıcı uygulamalar ve cinsiyet ayrımı güden (sexist) tutumlar önyargıya en iyi örnektirler,

c) Önyargılı bir inanç ya hatalıdır, ya da inananı hataya sürükler. Bir önyargı ne bir sosyal grubun gerçekçi biçimde değerlendirilmesine dayanır, ne de o grupla ilişki kurmak önyargıyı kolay kolay değiştirebilir. Bu yüzden, Allport, önyargıyı tartıştığı ese­rinde, “erken-yargılar” yeni bilgilerle yüzleşince değişmiyorsa, önyargıya dönüşmüşler demektir” diye yazıyordu.