Niels Bohr Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

84

BOHR, Niels (1885-1962)

Danimarkalı fizikçi. Hidrojen tayfını açıklamasıyla vardığı atom modeli, çağdaş atom fiziğinin temelini oluşturmuştur.

Niels Henrik David Bohr 7 Ekim 1885’te Kopenhag’da doğdu. Babası Christian Bohr Kopenhag Universitesi’nde fizyoloji profesörü, annesi ise Danimarka’nın sayılı bankacılarından birinin kızıydı. Kopenhag Üniversitesi’ndeki fizik ve felsefe öğreniminden sonra, 1911’de metallerin elektron kuramı konusundaki teziyle doktora derecesini alan Niels Bohr, aynı yıl İngiltere’ye giderek Cambridge Universitesi’nde J.J.Thomson ile çalışmaya başladı. 1912 Mart’ ında araştırmalarını..Rutherford’un.. yanında sürdür-
mek amacıyla Manchester Üniversitesi’ne giderken, onu en çok çeken konu, Rutherford’un bir yıl kadar önce önerdiği atom modeliydi. Gerçi Rutherford’un laboratuvarmdaki çalışması yalnızca birkaç ay sürdü ama, Bohr’un tasarımının gerçeğe dönüşmesine yetecek kadar da verimli oldu. Sonradan o dönemi anlatırken, Rydberg’in hidrojen tayfı üzerindeki çalışmalarını ve özellikle Balmer’m formülünü görür görmez kafasında her şeyin birdenbire açıklığa kavuştuğunu söyleyecekti. Atomun ışıkla etkileşmesinde klasik fiziktekinden daha değişik yasaların geçerli olduğunu kavraması için, Balmer’ın formülünü gör mesi yetmişti. Bohr, fizikte devrim yaratacak nitelik.-teki bu tasarımını kalıcı ve geçerli bir atom modeline dönüştürmeyi başardığında artık Rutherford’un laıb o-ratuvarmda çalışmıyordu.

1912 yazında ülkesine dönen ve Margrethe N or-lund ile evlenen Bohr, o ders yılı başında Kopen hag Üniversitesi’nde yardımcı profesör olarak çalışm.aya başladı. Bir yandan da Manchester’daki çalışmalarını derleyip uzun bir inceleme yazmıştı. “On the Co nsti-tution of Atoms and Molecules” (“Atomlarrn ve Moleküllerin Yapısı Üzerine”) başlıklı tarihi makalesi Philosophical Magazine’in Haziran, Eylül ve Kasım 1913 sayılarında üç bölüm halinde yayımlandığında, klasik mekanikle kuvantum teorisini birleştiren bu yorumu fizikçilerin bir bölümü hayranlıkla överken bir bölümü kuşkuyla karşılamıştı.