Mithat Şükrü Bleda kimdir? Hayatı ve eserleri

66

Mithat Şükrü Bleda kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi: (1874-1956) Türk siyaset adamı. İttihat ve Terak­ki Fırkası’nın genel sekreterliğini yapmıştır. Selanik’te doğdu, İstanbul’da öldü. Selanik eşra­fından Şükrü Bey’in oğludur. İstanbul’da Mülki İdadi’yi (lise) bitirdikten sonra 1895’te İsviçre’ye gitti, Cenevre Üniversitesi Fen Fakültesi’nde matematik öğrenimi gördü. Bu sırada Paris’te bulunan Doktor Nazım ve Ahmed Rıza ile ilişki kurarak Osmanlı Hürriyet Cemiyeti’nin kurucuları arasında yer aldı. Selanik’te bulunduğu sırada Ticaret Mektebi müdür­lüğü ve hastane müdürlüğü görevlerinde bulundu. 1908 Meşrutiyetinin ilanından sonra açılan Meclis-i Mebusan’da Serez, Drama ve Burdur milletvekilliği yaptı.

1916’da İttihat ve Terakki’nin genel sekreterliği­ne getirilen Bleda, bu parti 1918’de kapatılana değin bu görevi sürdürdü.

Mütareke yıllarında İngilizler tarafından tutuklanarak önce Mondros’a ardından Malta’ya sürgüne gönderildi. Yaklaşık üç yıl sürgünden sonra, önce Almanya’ya ailesinin yanına gitti. Daha sonra Türki­ye’ye geri döndü. Kurtuluş Savaşı sırasında Mustafa Kemal’in birlikte çalışma önerisini, sürgünde çok yıprandığı gerekçesiyle kabul etmedi.

Kurtuluş Savaşı’nın ardından İzmir’e yerleşerek ticaretle uğraşmaya başladı. 1926’da-Atatürk’e karşı düzenlenen İzmir Suikastı ile ilgili olduğu savıyla tutuklandı. Ankara istiklal Mahkemesi’nde yargılana­rak beraat etti.

1935 seçimlerinde Atatürk’ün önerisiyle Bağımsız Sivas milletvekili seçildi. 1950’ye değin dört dönem Sivas milletvekilliği yaptı. Daha sonra siyasetten çekildi. Anıları ölümünden sonra oğlu Turgut Bleda tarafından yayımlanmıştır.

İmparatorluğun Çöküşü, (ö.s.), Turgut Bleda (vay.), 1979.

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansklopedisi, 17. cilt, Anadolu yayıncılık, 1983