Küçük Said Paşa Kimdir, Hayatı, Dönemi, Hakkında Bilgi

22

SAİD PAŞA [Küçük] (1838-1914) Osmanlı sadrazamı. II.Abdülhamid ve II.Meşrutiyet dönemlerinde dokuz kez sadrazamlık yapmıştır.

Mehmed Said Paşa Erzurum’da doğdu, 29 Şubat 1914’te İstanbul’da öldü. Tahran maslahatgüzarı Ali Namık Efendi’nin oğludur. Erzurum ve İstanbul’da medrese eğitimi gördü. Aynca özel öğretmenlerden yabancı dil dersleri aldı. 1853’te Erzurum tahrirat kâtibi oldu. 1856’da Anadolu Ordusu tahrirat kaleminde çalıştı. 1858’de Anadolu Ordusu fevkalade kuruluyla İstanbul’a gelerek Meclis-i Vâlâ kâtipliğine, 1861’de 7.belediye dairesi başkanlığına getirildi. 1863’te Rumeli müfettişlik kurulu başkâtibi, 1866’da Selanik vilayeti mektupçusu, Eylül 1867’de Matbaa-i Amire müdürü, ek olarak Takvım-i Vekayi gazetesi müdürü, Temmuz 1868’de Şura-yı Devlet (Danıştay) daire muavini, bu kuruluşta adliye, dahiliye ve muhakemat (yargı) daireleri başmuavini, 1871’de Divân-ı Ahkâm-ı Adliye muhakemat dairesi başkâtibi, 6 Ocak 1873’te Ticaret Nezareti mektupçusu, 25 Mart 1874’te sadaret mektupçusu, 21 Ekim 1875’te Maarif Nezareti mektupçusu oldu.

1 Eylül 1876’da II.Abdülhamid’in tahta çıkmasıyla birlikte Mâbeyn başkâtipliğine getirildi. 8 Mart 1877’de vezirliğe yükselerek paşa sanı aldı. 28 Ağustos 1877’de Meclis-i Ayan üyeliğine atandı. 9Kasım’da ek olarak
hazine-i hassa nazırlığına getirildi. 11 Ocak 1878’de Hamdi Paşa kabinesinde dahiliye nazırlığı yaptı. 4 Şubat 1878’de istifa etti ve ikinci kez hazine-i hassa nazırlığına atandı. 19Mart 1878’de azledilerek 18Nisan 1878’de Meclis-i Ayan başkanlığına atandı. 6 Haziran 1878’deki Ali Suavi olayından dolayı Ankara’ya vali atanarak İstanbul’dan uzaklaştırıldıysa da lOHaziran’da Bursa valiliğine gönderildi ve altı ay sonra istifa ederek İstanbul’a döndü. 28 Kasım 1878’de üçüncü kez hazine-i hassa nazırlığına, 4 Aralık 1878’de Tunuslu Hayreddin Paşa’nın sadrazam olmasıyla adliye nazırlığına atandı. Mahkemelerde müdde-i umumilik (savcılık) kuruntunun, ceza ve ticaret usulü yasalarının oluşturulmasını sağladı.