Sosyoloji Tarihi

Ebeveyn Davranışları

  Toplumsallaşma, çocuğun sosyal gelişimindeki en önemli süreçlerden biridir. Bu süreçte, çocuk bireysel farklılıklarını korurken, ait olduğu sosyal sistemin davranış kurallarını, inanç ve değerlerini edinir ve böylelikle yaşadığı bağlamda uyumlu ve etkili şekilde var olabilir...

SOSYAL DAVRANIŞLAR

  Sosyal gelişim literatüründe yaygınlıkla ele alınan temel gelişimsel özellikler, olum­lu sosyal davranış, anti-sosyal davranış ve bunlarla ilişkili olan diğer ahlaki ve duy­gusal gelişimsel becerilerdir. Olumlu sosyal davranışlar, bir başkasının iyiliğini gözeterek gönüllü olarak ya­pılan yardım...

Mizaç

  Sosyal gelişime etki eden içsel unsurların başında mizaç gelir. Mizaç, bebekliğin er­ken dönemlerinde de gözlemlenebilen, duygu, davranış ve dikkat süreçlerindeki bi­reysel farklılıkları anlatır. Mizaç özellikleri çevreye göre bir miktar değişebilmekle birlikte, esas olarak biyolojik...

SOSYAL GELİŞİMİ AÇIKLAMAYA YÖNELİK KURAMLAR

Kuram, sistemli bir biçimde düzenlenmiş, birçok olayı açıklayan ve bir bilime temel olan kurallar ve ilkeler bütünüdür. Kuram, bir takım ilkelerden yola çıkarak gerçekliği açıklamaya çalışan kavramsal bir çerçeve sunar. Kuramın ortaya koyduğu önermeler...

BAĞLANMA – Psikoloji

Basanma kişiye değil ilişkiye dair bir özelliktir. Bu anlatımdan yola çıkınca, kişliğinin farklı insanlarla olan ilişkilerindeki bağlanmalarının, farklı niteliklerde olabilecegi anlatilmaktadır. Araştırmalar anne-çocuk ve baba-çocuk arasındaki basanma- ların, farklı özelliğe sahip olabileceğini ortaya koymaktadır...

Psikanalitik Gelişim Kuramı

Psikoseksüel Gelişim KuramıSosyal ve kişilik gelişimiyle ilgili çalışmalarda önemli etkisi olan kuramlardan biri psikanalitik kuramdır. Sigmund Freud (1910) tarafından geliştirilen psikanalitik kuram, insanın, çoğunlukla farkında olmadığı dürtüler ve çatışmalarla hareket eden bir varlık olduğunu...

Bağlanma, Mizaç ve Çocuk Yetiştirme – Psikoloji

Anne-çocuk bağlanma ilişkisinin niteliği ile çocuğun mizaç özellikleri ve ebeveyn davranışları arasındaki bağlantıya dair literatürde farklı yaklaşımlar vardır. Bir yak­laşıma göre, ana-babalık davranışlarındaki duyarlılık, güvenli bağlanma ilişkisinde­ki farklılıkların temel sorumlusudur. Yani çocuğun mizaç özellikleri...

Seçici Dikkat – İşitsel Dikkat – Görsel Dikkat

İşitsel Dikkat Cherry (1953) aynı zamanda iki farlı mesaj kullanarak kokteyl parti olgu incelemiş­tir. Bu olgu kalabalık bir ortamdaki (örn. mezuniyet partisi) yapılan sohbet sırasın­da çevredeki diğer konuşulanlara dikkat edememe problemidir. İstenmeyen ko­nuşmalara kulak kapatılamaz....

SİNİR SİSTEMİNİN YAPISAL VE İŞLEVSEL ÖZELLİKLERİ

  Sinir sistemi, merkezi sinir sistemi (MSS) ve çevresel (periferik) sinir sistemi (PSS) olmak üzere iki ana bölüme ayrılır. Merkezi sinir sistemini oluşturan beyin ve omurilik, kafatası ve omurganın oluşturduğu kemik yapı tarafından çevrelenmiştir, Sinir...

Bölünmüş Dikkat

Bölünmüş dikkat çalışmaları aynı anda iki görevin nasıl yapıldığını inceler. Bazen yiyecek yemek ve televizyon seyretmek gibi iki görev eş zamanlı kolaylıkla yapıl­maktadır. Ancak bazen iki görevi eş zamanlı olarak yerine getirmek görevlerden birinin...

LATERALİZASYON VE AYRIK BEYİN

Birçok duysal ve motor yolak merkezi sinir sistemine girdikten sonra veya çıkma¬dan önce geldiği tarafın tersine geçer. Buna bağlı olarak vücudumuzun sol tarafın¬dan kaynaklanan duysal veriler beynimizin sağ tarafına, sağ tarafından kaynakla¬nan duysal veriler...

BELLEK – Belleğin Yapısı

Bellek geçmiş ile ilgili bilgilerin hatırda tutulması becerisidir. Psikologlara göre bellek bilginin kodlanması, depolanması ve hatırlanması süreçlerini kapsar. Bu sü­reçleri bilgisayarı örnek vererek anlatmak gerekirse kodlama klavye ile donanım depolama ile ve bilgisayar belleğinden...

BİLİŞSEL PSİKOLOJİNİN DOĞASI

  Bilişsel psikoloji 1967 yılında Ulric Neisser tarafından yazılan “Bilişsel Psikoloji (Cognitive Psychology)” başlıklı kitabın yayımlanmasıyla yeni bir disiplin olarak or­taya çıkmıştır. Bu kitapta, Neisser biliş kavramını duyusal girdinin (uyaran) yaka­lanması, dönüştürülmesi, özümsenmesi, depolanması ve...

Hatırlama ve Unutma

Hatırlama ve Unutma Bir sözcük, bir isim veya bir anıyı hatırlamaya çalıştığınızı düşünün. Bazen hatırlamak istediğinizi bildiğinizi bilirsiniz ama onu o anda hatırlayamazsınız. Bu olguya dilimin ucunda olgusu adı verilmektedir. Bu durum bilginin uzun süreli...

Bilişsel Psikolojinin Kısa Tarihi

İnsan doğayı anlamak adına sorular sormaktadır. Bu sorular ise çoğunlukla varsayımlara dayanmaktadır. Modern bilişsel psikolojinin varsayımlarını daha iyi anlamak için düşünce tarihinde kısa bir yolculuk yapmak gerekmektedir. Eski yunan düşüncesinde dünya olaylarının tahmin edildiği,...

ZİHİNSEL TEMSİL

İnsan bilişinin temelinde dış dünyadan gelen uyaranların temsil ettiği bilginin zihnimizde temsil edilmesi yatmaktadır. Sözün kısası yeni kazanılan bilginin beyinde depolanmış olan bilgilerle nasıl ilişkiye girdiği ve nasıl sembolize edildiğidir. Bir şeyin yokluğunda sembol...

ALGI

Bir an olsun herhangi bir duyunuzun işlevsel olmadığını düşünün. Örneğin, görme duyunuzu kaybettiğinizi ve ailenizdeki bireylerin yüzlerini, bahçedeki çiçekleri ya da yemek masasındaki yemekleri göremediğinizi; işitme duyusunu kaybettiğinizi ve ailenizle birlikte olduğunuz yemekte konuşulanları...

Görme – Psikolojiye Giriş

İnsanlar, çevreleri hakkında bilgi toplamak ve karar vermek için sürekli olarak gözlerini kullanan görsel canlılardır. Diğer primatlardaki gibi öne bakan gözleri¬mizle, vücudumuz dışında bulunan çevreyi çeşitli yönleriyle algılamak için görme duyusundan yararlanırız. Elektromanyetik enerjinin...

KORELASYON NEDİR

  Şimdiye kadar tek bir psikolojik kavramın nasıl ölçüleceğini gördük. Ama psikolo­ji tek tek kavramlardan ziyade kavramlar arasındaki ilişkilerle ilgilenir ve kavram­lar arasındaki düzenli ilişkileri saptamaya çalışır. Örneğin psikolojik bir çalışmanın bulguları şu şekli alabilir: Şiddet...

İşitme Algısı

İşitme siteminin organı kulaktır. İnsan kulağı dış, orta ve iç kulak olmak üzere üç kısma ayrılmaktadır. İşitmenin uyaranı olan ses bir titreşim kaynağının havadaki molekülleri hareket ettirmesi sonucunda oluşmaktadır. Ses havada sabit hızla ve...

PSİKOLOJİK ARAŞTIRMALARDA ETİK

  Psikologların çalışmalarında kimi zaman etik sorular baş gösterir. Bu sorulara ya­nıt ararken bir başvuru kaynağı olmak amacıyla Türk Psikologlar Derneği 2004 yı­lında bir etik yönetmelik kabul etti. Bu yönetmelik araştırma sırasında izlenmesi gereken ilkeleri...

Koku Algısı

Koku duyusu görme ve işitme ile beraber en eski duyulardan biri olup en basit tek hücreli organizmalarda bile bulunmaktadır. Omurgalı hayvanlarda koku duyusu­nun en temel işlevi havada bulunan gaz hâlindeki kimyasal uyaranları yakalamak­tır. Hayvanların...

Sinir Sisteminin Yapısı ve İşlevleri

  Sinir sistemi, organizmayı oluşturan diğer sistemler gibi vücut dengesinin ko¬runmasına katkıda bulunmakla kalmaz; aynı zamanda, dışsal ortamın algılanması, verdiği motor yanıtlarla bulunduğu çevreyi etkileme, öğrenme, hatırlama, duygu ve düşünce üretme potansiyeli nedeniyle, ruhsal ve...

Tat Algısı

Genel olarak tat duyusu tatlı, ekşi, tuzlu ve acı kategorilerinde ele alınmaktadır. Son zamanlarda umami adı verilen bir tat kategorisinde de bahsedilmektedir. Uma- mi tadı bazı tuzları tatlımızda algılanmaktadır. Bu tuzlar monosody^m glutamat olarak...

En Çok Okunanlar

Kategoriye Göre Sırala