Sosyoloji

Düğün Sonrası Gelenekler Bağlamında Ondokuzmayıs Samsun Yörükleri

Fatma Yıldırmış - Düğün Sonrası Gelenekler Bağlamında Ondokuzmayıs Samsun Yörükleri Bir milletin dini, dili, tarihi, coğrafyası, edebiyatı, sosyal ve siyasi hayatı, yaşam tarzı gibi birçok unsurla alakalı gelenek ve görenekler, örf, âdet ve inançlar, maddi ve manevi değerler...

Birinci Dünya Harbinde Samsun ve Çevresinde Ermeni Tehciri Uygulamaları Üzerine Birkaç Belge

Hasan Babacan - Birinci Dünya Harbinde Samsun ve Çevresinde Ermeni Tehciri Uygulamaları Üzerine Birkaç Belge İstanbul Galata’daki Ermeni Büyük Merkez Okulu’nda 1914 yılı Mayıs ayında, Patrikhane’den görevlendirilen rahip Gabriel Cevahirciyan’ın başkanlığında Taşnaksutyun, Veragazmiyal Hınçak, Ramgavar temsilcilerinden oluşan Birleşik Millî Ermeni...

Modern Samsun’un Efsanevî (Mitolojik) Geçmişi

Hülya Altunya - Modern Samsun’un Efsanevî (Mitolojik) Geçmişi Amazonların ülkesi ya da başkenti olarak kabul edilmesinin nedeni; Antik Çağın ünlü coğrafyacısı Strabon’un verdiği haber ve son dönem bazı tarihçilerin ve mitologların Amazonlara dair elde ettikleri bilgilerdir. Bunlara ilave olarak...

Kırım Savaşı Sonrasında Samsun’da Göç ve Göçmen Sorunu

İbrahim Serbestoğlu - Kırım Savaşı Sonrasında Samsun’da Göç ve Göçmen Sorunu Rusların, Kırım ve Kafkaslardaki Müslüman topluluklara yaptıkları baskıların neticesinde halk, Osmanlı topraklarına göç etmek zorunda kaldı. Geçici olarak değişik yerlerde iskân edilen göçmenlerin ihtiyaçları genellikle mal sandığından ve Müslüman...

Samsun ve İlçelerinde Yemek Adları

İlknur Karagöz - Samsun ve İlçelerinde Yemek Adları Türkiye’nin bütün bölgelerinde bilinen pırasa yemeği, fasülye yemeği, ıspanak yemeği vb. türünden adlandırmalar bu çalışmaya dahil edilmemiştir. Adlandırmaların Dayandığı Temeller Bitkinin Adı Esas Alınarak Oluşturulan Adlandırmalar: cicil (yabani mantar), çükündür, efelik, eğinnü pancarı, galduruk, gelinparmağı,...

İngiliz Konsolosluk Raporlarına Göre 1841 Yılında Samsun ve Çevresinde Ticaret

K. Tuncer Çağlayan - İngiliz Konsolosluk Raporlarına Göre 1841 Yılında Samsun ve Çevresinde Ticaret Samsun Limanında Toplam Ticaret Hacmi 1 Temmuz - 31 Aralık 1841 (s. 284) Gelen Gemiler ...

Samsun’da Türk Mimarisinin Gelişimi

M. Sami Bayraktar - Samsun’da Türk Mimarisinin Gelişimi 1869’da büyük bir yangınla kentin hemen tamamı yanmış, akabinde yeniden plânlanmıştır. 1939, 1942, 1943 yılı (Erzincan) depremlerinde Samsun ve ilçeleri hasar görmüş, birçok tarihi eser, az çok yıkılıp zarar görmüştür (s....

Mehmet Ali Ünal – XVI. Yüzyılda Sinop Tersanesi İçin Canik Sancağı’ndan Malzeme Temini

Mehmet Ali Ünal - XVI. Yüzyılda Sinop Tersanesi İçin Canik Sancağı’ndan Malzeme Temini Kendir teli ve Cânik Kendir Emâneti Gemilerin yapımında kullanılan en önemli malzemelerden birisi de kendir telidir. Kenevir sapından çıkarılan lif demek olan kendir, gemilerin inşası ve donatılmasında kullanılacak...

Samsun Ağızları

Mehmet Dursun Erdem - Samsun Ağızları Samsun ağızları çalışılırken karşılaşılan en önemli sorun örnekleme yapılamamasından kaynaklanmaktadır. Karadeniz’in demografik yapısı en fazla değişen ili olan Samsun’da her köyde başka bir dil ve kültüre rastlanabilir. …demografik yapı sebebiyle yan yana köyler arasında bile...

XV. Yüzyıldan XVII. Yüzyıla Samsun Yöresi

Mehmet Öz - XV. Yüzyıldan XVII. Yüzyıla Samsun Yöresi Samsun yöresi, arkeolojik bulguların gösterdiğine göre, en azından M.Ö. 5000 yılından beri meskûndur. Bölge, Danişmendlilerin teşebbüsüyle başlayan Türk sızmasından evvel, Hititler (M.Ö. 1650-1200), Pontus Krallığı (M.Ö. 302-71), Roma İmparatorluğu (M.Ö....

Anadolu Selçuklu Döneminin Önemli Yapıtlarından Çakallı Han Üzerine Bazı Düşünceler

Mustafa Kemal Şahin - Anadolu Selçuklu Döneminin Önemli Yapıtlarından Çakallı Han Üzerine Bazı Düşünceler Samsun- Amasya kervan yolunda, günümüze gelebilen ilk han özelliğindeki Çakallı Han Orta Karadeniz Bölgesi’nde Anadolu Selçuklu döneminin önemli yapıtlarından birisi olmasına karşın, günümüzde oldukça bakımsız durumdadır. (Fotoğraf...

Tütün Üretimi, Yaprak Tütün Ticareti ve Sigara Sanayinin Samsun’un Tarımsal ve Sosyo-Ekonomik Yaşamı Üzerindeki...

Necdet Çamaş - Tütün Üretimi, Yaprak Tütün Ticareti ve Sigara Sanayinin Samsun’un Tarımsal ve Sosyo-Ekonomik Yaşamı Üzerindeki Rolleri …tek yıllık bir bitki olan tütün, köklerinde nikotin alkaloidinin sentezlenmesi ile diğer kültür bitkilerinin hepsinden farklı bir yeri bulunan keyif verici...

Samsun Sahil Demiryolu

Nedim İpek - Samsun Sahil Demiryolu Samsun (…) XIX. Yüzyılda Karadeniz’in uluslararası ticarete ve Osmanlı topraklarının Batı pazarlarına açılması sonrası Anadolu’nun çıkış kapısı hâlini aldı (s. 333). Samsun liman ücretlerinin yüksek olması da ticarî emtianın karayolu veya nehir taşımacılığına kaymasına...

Osmanlı Dönemi İdarî Uygulamalar Bağlamında Canik’in Yönetimi ve Yöneticileri

Orhan Kılıç - Osmanlı Dönemi İdarî Uygulamalar Bağlamında Canik'in Yönetimi ve Yöneticileri Canik bir idarî bölge olup (…) Canik tabiri; sahilden ibaret olmayıp, güneyde Niksar’dan Gümüşhane’ye uzanan hattı da içerisine almaktadır. Karadeniz sahilindeki sınırları ise doğuda Trabzon’a kadar genişlemekle, batıda...

Samsun Basın Tarihinden Bir Kesit “Haber Gazetesi”

Önder Duman - Samsun Basın Tarihinden Bir Kesit: “Haber Gazetesi” Samsun’da yayımlandığı bilinen ilk gazete II. Meşrutiyet’in hemen ertesinde, 15 Ağustos 1908’de Avni-zâde Cemil Bey tarafından çıkarılan Aks-ı Sadâ (Anadolu Sesleri)dır. Bundan başka tespit edebildiğimiz kadarıyla 1908-1925 yılları arasında...

Berlin Antlaşması’ndan Sonra Samsun ve Çevresinde Ermeni Olayları

Pelin İskender - Berlin Antlaşması’ndan Sonra Samsun ve Çevresinde Ermeni Olayları Ermeniler tarih boyunca Pers, Roma, Arap, Bizans ve Rus hakimiyeti altında yaşamışlardır. Türklerin batıya doğru ilerlemesiyle birlikte, Selçuklular, Safevîler ve Osmanlıların egemenliği altına girmişlerdir. Dağınık halde Kafkasya, İran ve...

İstiklal Harbinde Samsun’daki Amerikan Filosu

Rahmi Doğanay - İstiklal Harbinde Samsun’daki Amerikan Filosu Amerikan iş adamları Amerikan donanmasının desteğinde Türkiye’ye geldiler. Amerikalıların Samsun limanında üslenip, en az bir savaş gemisini bu limanda sürekli bulundurmalarında Amerikan Tütüncülük Şirketi önemli bir etkendi (s. 164). 1919 Ağustos ayında bölgedeki...

II. Meşrutiyet Döneminde Canik Sancağında İdari Yapılanma

Rıza Karagöz - II. Meşrutiyet Döneminde Canik Sancağında İdari Yapılanma Gülhane Hatt-ı Hümayunu’nun ilânından sonra (…) Canik sancağı bu dönemde Sivas vilâyetinden alınıp Trabzon vilâyetine bağlandı. (s. 67) 1870’li yıllarda Canik sancağı (…) kozmopolit sosyal yapısı ile ön plâna çıkıyordu. 1877...

Samsun ve İlçelerinde Türk Mimari Eserleri

Mehmet Sami Bayraktar - Samsun ve İlçelerinde Türk Mimari Eserleri Havza, Vezirköprü ve Lâdikte kâgir yapı geleneği ağır basarken, ormanlık kesimdeki Çarşamba, Terme, Kavak, Salıpazarı, Asarcık ve Ondokuz Mayıs’ta ahşap yapı geleneği kendini hissettirir. Hımış camilerinin üçü de Vezirköprü’de...

XX. Yüzyılın Başlarında, Canik (Samsun) Sancağında İsimleri Değiştirilmek İstenen Kaza, Köy, Mahalleler ve Yeni...

Selim Özcan - XX. Yüzyılın Başlarında, Canik (Samsun) Sancağında İsimleri Değiştirilmek İstenen Kaza, Köy, Mahalleler ve Yeni İsimleri Canik adı günümüzde, Canik dağları ile bilinmektedir. Canik (…) batıda Kızılırmak vadisinden başlayıp, doğuda Ordu’nun doğusundan akan Melet ırmağına kadar 180 km...

Romancı Gözüyle Samsun’un Yüz Yıllık Tarihi

Şaban Sağlık - Romancı Gözüyle Samsun’un Yüz Yıllık Tarihi Zerrin Koç’un “Islak Kentin İnsanları” adlı romanına bakıldığında, 1900-2000 yılları arasında yüz yıllık Samsun tarihinin panoramik olarak yansıtıldığını görürüz. Buhara’da on dokuz yaşındaki Kerim’le gireriz romana. Kerim hayvan sürüleri ve babadan...

Samsun Manilerinde Sosyal Temalar

Şahin Köktürk - Samsun Manilerinde Sosyal Temalar Al şalım yeşil şalım Dağları dolaşalım Aramızda fitneler Biz nasıl kavuşalım Kavuşmayı engelleyen “fitneler”dir, yani arabozuculardır. Halk edebiyatında buna “engel”, divan edebiyatında ise “rakip” denir. Bu manide sevgi ön planda olduğu için dağın engelleyiciliği ön plana...

Millî Mücadele Başlarken Samsun ve Havalisinde Pontus Faaliyetleri

Zekai Güner - Millî Mücadele Başlarken Samsun ve Havalisinde Pontus Faaliyetleri Mondros Antlaşması sonrası, Avrupa’da Türkler aleyhine geniş bir propaganda başlatılarak; Hıristiyanların katledildiği, onlara işkence edildiği, (…) Rumların katledildiği söylentileri yayılarak çok abartılı istatistikler verilmiştir. İngilizler 9 Mart 1919’da 200, 17 Mart’ta...

Ad Bilimi Açısından Samsun ve Yöresindeki İnek Adları

Mediha Mangır - Ad Bilimi Açısından Samsun ve Yöresindeki İnek Adları Anadolu’da inek, kırsal kesimde ve köylerde yaşayan aileler için bir geçim kaynağıdır. Özellikle kadınlar için inek, doğumundan ölümüne kadar günde birkaç kez temas kurdukları, konuşup dertleştikleri, aile içinden...

Antik Çağ’da Amisos ve Çevresinde Yaşayan Halkların Dinsel İnanışları – Özet

Bülent Öztürk - Antik Çağ’da Amisos ve Çevresinde Yaşayan Halkların Dinsel İnanışları Amisos hem Hellen kolonistlerin getirdikleri inançları hem de Hellen öncesi ve çağdaşı yerel halkların inanışlarını bünyesinde barındıran Güney Karadeniz’in dini açıdan önemli kıyı yerleşimlerinden birisiydi. Samsun’daki “Çakalca-Karadoğan...

En Çok Okunanlar

Kategoriye Göre Sırala