Din Sosyolojisi

Din Sosyolojisinde Dini Grup Tipolojileri

   Bu noktada Hıristiyanlığın dışındaki diğer dinler pek itibara alınmamıştır. Batılı din sosyologları genel olarak dini grupları; topluma verilmiş birer cevap, birer sosyal realite ve sosyalleşme çabaları olarak algılamaktadır. Bu durum Batı’da birçok dini grubun...

TOPLUMSAL DEĞİŞİM-DİN İLİŞKİLERİ

Din ile toplumsal değişimin karşılıklı ilişkilerinin temelde iki tipte gerçeklik kazandığı söylenebilir: Bunlardan birincisi, dinin etkili olduğu din-toplumsal değişim ilişkisi; ikincisi ise toplumsal değişimin etkili olduğu toplumsal değişim-din ilişkisidir. 89 Dinin etkili olduğu toplumsal değişim-din ilişkisi, kendi içinde üç...

DİN SOSYOLOJİSİNİN KISA TARİHİ

  Öncüler Din sosyolojisinin nispeten yeni bir bilim olduğunu, 20. yüzyılın başlarında bağımsız, deneysel ve sistematik bir bilim haline geldiğini belirtmiştik. Bu anlamda din sosyolojisi bilim olarak yeni olsa da din ve toplum sorunsalı üzerinde düşünme ve inceleme yeni...

Din Sosyolojisinin Konusu

Bir sosyal bilim olan sosyoloji, diğer bilimlerden konusu ve alanı itibariyle farklılık gösterir. Sosyolojinin konusu insan toplumlarıdır. Toplumu ve orada meydana gelen sosyal olayları inceler. Toplum içinde ortaya çıkan sosyal ilişkileri, sosyal olayları, sosyal kurumları, sosyal yapıları...

TÜRKİYE’DE DİN SOSYOLOJİSİ

Batı’da, sosyolojinin felsefi bir geleneği vardır. Sosyoloji, felsefi düşüncenin toplum olayları üzerine eğilmesi sonucu doğmuştur. Ülkemizde ise, İbn Haldun’un etkisiyle sosyolojinin ilk habercileri tarihçiler olmuştur. Katip Çelebi, Naima, Müneccimbaşı, Pirizâde, Ahmet Cevdet Paşa, Mizancı Murat Bey bunun örnekleridir....

Din-Toplum İlişkileri

Dinî inançlar, insan kaderinin en etkili faktörüdür. Din, kültürün ilk basamaklarından başlayarak aile, oymak, kabile, boy ve millet gibi tabiî birliklerle hep yakın ilişki içinde bulunmuştur. İnsanlarla dinin bu birlikteliği günümüze kadar çeşitli biçimlerde devam etmiş ve...

İslam Dünyasında Din Sosyolojisi

İslam dünyasında bilimlerin oluşum süreci çok erken bir dönemde başlamıştır. İslam’ın başlangıç yıllarından itibaren gerek Kur’an–ı Kerim’in gerekse Hz. Muhammed’in bilgiyi, öğrenmeyi, aklı ve düşünceyi öven, özendiren açık beyanlarının Müslümanların kısa zamanda bu alanlarda önemli mesafeler kat etmelerinde...

Peter Berger Kimdir Hayatı ve Fikirleri

Çağdaş dinin sosyal psikolojisi hakkındaki görüşünü büyük ölçüde Luckmann’a borçlu olduğunu ifade eden Berger, “Dinin Sosyal Gerçekliği” adlı eserinde, insanı merkeze oturtan antropolojik ve fenomenolojik bir din sosyolojisinin yöntemlerini geliştirmeye çalışmaktadır. Dini, onun toplumsal işlevselliği açısından tanımlamaya girişen...

DİN SOSYOLOJİSİ YÖNTEM VE TEKNİKLERİ

Yöntem (metot, usul); belli bir amaca, hedefe ulaşabilmek için izlenilmesi gereken yol, süreç, sistem anlamına gelir. Teknikler ise; seçilen yönteme bağlı olarak belirlenen ve kullanılan bilgi edinme araçlarıdır. Din sosyolojisi, dinin toplumsal boyutunu, sosyal gerçeklik olarak ele...

Din Sosyolojisi Kitap Okuma Listesi

Değerli Meslektaşlarım ve Sevgili Öğrenciler! Açık kaynaklarda hiçbir din sosyolojisi kitap okuma listesinin olmaması sebebiyle bir kitap okuma listesi hazırlama zarureti hasıl olmuştur. Çünkü pek çok farklı seviyedeki öğrencilerimiz zaman zaman bu tür taleplerde bulunmakta...

Toplumsal Değişim ve Din

  ilişkilerini, yani dinin toplumsal değişime etkilerini, toplumsal değişimin de dine etkilerini ele almak, din sosyolojisinin ilkelerine uygunluk açısından ve sosyal bir fenomen olarak dinin doğru okunup anlaşılması bakımından gereklidir. Din ile toplumsal değişimin ilişkileri tek boyutlu olmayıp...

Dine Sosyolojik Bakış

Sosyoloji, son çözümlemede bir bakış şekli, bir düşünme biçimidir. Ne üzerine bir bakış veya düşünme biçimidir? Toplumsal bir varlık olarak insan üzerine. O halde bir bakışı sosyolojik bakış yapan veya sosyolojiyi sosyoloji yapan nedir? Öncelikle sosyoloji insan birlikteliği...

Dinin Sosyolojik Manası

Din sosyolojisi, dinin sosyolojik manasıyla ilgili bir sosyal bilim dalıdır. Dinin sosyolojik manası, dini sosyolojik zaviyeden ele almayı; anlamayı, tasvir etmeyi, yorumlamayı; dinin toplumsal gerçekliğini; sosyal bir fenomen olarak dini, din ile toplumun karşılıklı ilişkilerini, olduğu veya...

Din Sosyolojisinin Doğuşu ve Gelişimi

Sosyolojinin sistemleşmesi, kurumsallaşması ve kendini ‘felsefe’den sıyırarak bağımsız bir bilim haline gelmesi 19. yüzyılın ortalarında gerçekleşmiştir. İlk defa Aguste Comte (1839) tarafından kullanılan sosyoloji kelimesi, Latince “socio” (toplum) ve Grekçe “logie” (bilim) kelimelerinin birleşmesinden meydana gelmiştir. Sosyoloji dilimize önce,...

Taklitten Ari Sosyolojisi Ve Din Sosyolojisi İnşasının İmkan Ve Sorunları Sempozyumu

  Sivas Ticaret ve Sanayi Odası Konferans Salonu'nda düzenlenen sempozyum, saygı duruşunda bulunulması ve İstiklal Marşı'nın okunmasıyla başladı. Sivas Belediye Başkanı Doğan Ürgüp, sempozyumda yaptığı konuşmada, Sivas'ın önemli bir maneviyat merkezi olduğunu belirterek, kentin inanç...

DİNİN SOSYOLOJİK MANASI

  ifade ederken Batı’daki din (religion) terimi, daha dar anlamda kullanılmakta ve Hıristiyanlığı ifade etmektedir. Dinin etimolojik manasının da ima ettiği gibi her halükarda din, inanma, bağlanma ve uyma ile karakterize olmaktadır. Din sosyolojisi, dinler tarihi, din antropolojisi, din...

Özel Din Sosyolojileri

Sosyoloji de olduğu gibi din sosyolojisi de uzmanlaşmış alt dallara ayrılmıştır. Bütün dinlerin sosyolojik incelemesini kendine konu edinen genel din sosyolojisi ile yalnız bir dine ait sosyolojik konuları ele alan özel din sosyolojileri vardır. Genel din sosyolojisi, konu,...

Din Sosyolojisinin Bilimler Sınıflamasındaki Konumu

Çağlar boyunca, gerek İslâm düşünürleri arasında, gerekse Batı bilim dünyasında bilimlerin sınıflaması, her birinin kendine özgü yaklaşım biçimlerine göre yapılmıştır. Bu yüzden, farklı ölçütlere göre, birçok “Bilimler Sınıflaması” dan (tasnifi) söz edilebilir. Bütün bu sınıflamaların değerlendirilmesi konumuz dışındadır....

Toplum Nedir ?

  Toplum Nedir ? içtimai tezahürlerin yada sosyal olaylar, olgular ve süreçlerin ilmi olarak tarif ettiğimiz sosyolojinin konusunu daha açık bir şekilde be­lirtmiş olmak bakımından onu, “belli zaman ve mekândaki toplumu ve toplumsal gerçekleri vasıflayan,...

DİN SOSYOLOJİSİNİN DOĞUŞU

ESKİ VE ORTA ÇAĞLARDA DİN SOSYOLOJİSİ İLE İLGİLİ HAZIRLIK ÇALIŞMALARI a) Eski Mezopotamya, Mısır, Hint ve Kolombiya Öncesi Amerika’da Din ve Toplum Prehistorik dönemlerin arkaik toplumlarının aksine, tarihî dönemlerin antik toplumlarında din konusundaki bilgilerimiz çok daha nettir....

Toplumsal Olgu, Süreç ve Gerçeklik

Toplumsal Olgu, Süreç ve Gerçeklik Birden fazla insanın toplum içinde birlikte yaşaması sonucu orta­ya çıkan fenomenler sosyal olaylardır. Onlar, toplum fertlerinin dışın­da bağımsız bir objektif gerçeklik olarak vardırlar. Bu anlamda onla­ra “toplumsal gerçeklik” (realite)...

Anket Uygulama Usûl ve Teknikleri – Sosyoloji Araştırma Metodları

Anket Uygulama Usûl ve Teknikleri Gözlem tekniklerini ele alırken, burada genel olarak sosyolojide ve özellikle din sosyolojisinde anket uygulamanın usûl ve teknikleri üzerinde biraz durmamız yararlı olacaktır. Anket sözcüğü oldukça genel bir anlama sahiptir ve gerçekte...

Sebeplilik, Sosyal Determinizm ve Kanun Meselesi

Sebeplilik, Sosyal Determinizm ve Kanun Meselesi Bu bakımdan, din sosyolojisinde en önemli iş, ele alman olayı doğru olarak anlamak, açıklamak, manâlandırmak ve yorumlamakta toplanmaktadır. Tarafsız bir gözlemci, din ve toplum ilişkilerindeki karmaşıklığın kolayca farkına varabilir....

Karma Metotlar – Sosyolojide Araştırma Metodları

Karma Metotlar Burada söz konusu olan kalıplaşmış bir tek metottan çok, daha önce saydığımız usûllerden araştırmanın şekline göre karma olarak teşkil olunabilecek metotlardır. Bu yolla araştırma metodunun daha noksansız ve etkili olması sağlanır. Zira bu...

AÇIKLAMA (ERKLÂREN) VEYA ANLAYIŞ (VERSTEHEN) – SOSYOLOJİ

AÇIKLAMA (ERKLÂREN) VEYA ANLAYIŞ (VERSTEHEN) Vasıflayıcı sosyoloji (sosyografi) ye bağlı olarak yapılacak olan tarihî, etnoloji ve istatistik karşılaştırmalar bir açıklama ve değerlendirme ile sonuçlanmalıdır. Olayların dışa ait formlarından manâ dolu tüm ve bütünlere nüfuz etmek...

En Çok Okunanlar