Din Sosyolojisi

Günümüz Toplumlarının Din Sosyolojisi

Günümüz Toplumlarının Din Sosyolojisi Dikkat edilirse, buraya kadar kendilerinden söz edilen din sosyologlarının hep, dolaylı gözlem yani tarihî ve etnolojik metotlardan faydalanarak, dinler tarihi, etnoloji, antropoloji, vs. gibi ilim dallarının verilerinden hareketle etnolojik yahut tarihî...

DİNÎ GRUP VE CEMAATLERİN BİRBİRLERİYLE İLİŞKİLERİ

DİNÎ GRUP VE CEMAATLERİN BİRBİRLERİYLE İLİŞKİLERİ Din Sosyolojisi incelemeleri bakımından, dinî grup ve cemâatlerin birbirleriyle olan karşılıklı ilişkileri meselesi, özel bir önemi ha­iz bulunmaktadır. Çünkü bu konu sosyologu, dinî grup ve cemâatle­rin birbirlerine karşı takındıkları tavırlar...

Sosyal Fonksiyon Nedir ?

Sosyal Fonksiyon Fonksiyon terimi statü, mevki, meslek, iş ve uğraş manâlarını ifade eder. Belli bir mevki işgal eden kişinin yükümlülüğü altında bulunan görevlere “fonksiyon” (işlev) denir. Sosyal sistemin bütününe göre unsurlarının işleyiş biçimi onların fonksiyonunu...

DİNİN SOSYOLOJİK MANASI

  ifade ederken Batı’daki din (religion) terimi, daha dar anlamda kullanılmakta ve Hıristiyanlığı ifade etmektedir. Dinin etimolojik manasının da ima ettiği gibi her halükarda din, inanma, bağlanma ve uyma ile karakterize olmaktadır. Din sosyolojisi, dinler tarihi, din antropolojisi, din...

SOSYAL FARKLILAŞMANIN TİPİK BİR ANLATIMI OLARAK DERNEKLEŞME OLGUSU VE DİN

SOSYAL FARKLILAŞMANIN TİPİK BİR ANLATIMI OLARAK DERNEKLEŞME OLGUSU VE DİN Toplumu teşkil eden muhtelif tabakalar müşterek bir menfaat ve fikir katsayısı tarafından birleştirildikleri sürece büyük boyutlara ula­şan değişmeler ortaya çıkmaz. Ancak bu birleştirici gücün kısmen...

ÖZEL BİR SOSYOLOJİ OLARAK DİN SOSYOLOJİSİ

ÖZEL BİR SOSYOLOJİ OLARAK DİN SOSYOLOJİSİ Sosyolojinin, meselâ ekonomik konularda uzmanlaşmış bir dalı olmak itibariyle iktisat sosyolojisinin konusunun, esas itibariyle, İktisadî hayat ve onun içerisinde cereyan ettiği grup ve toplulukların sosyolojik incelenmesi olduğunu ifade edebiliriz....

ÇEŞİTLİ TOPLUM TİPOLOJİLERİ

ÇEŞİTLİ TOPLUM TİPOLOJİLERİ Sosyologlar toplumları çeşitli şekilde tiplere ayırmaktadırlar. Esa­sen toplumları belli kriterlere göre tasnif etme işi oldukça eskidir. İs­lâm bilginlerinden meselâ Fârâbî onları “Fazıl Toplum” ve “Fazıl Ol­mayan Toplum” şeklinde ikiye ayırmaktadır. İbn Haldûn’un...

Dinî Gruplarda Müteakip Gelişmeler: “Dinî İkaz, İtiraz ve Protestolar”

Dinî Gruplarda Müteakip Gelişmeler: “Dinî İkaz, İtiraz ve Protestolar” Sırf dinî gruplarla ilgili önemli bir konu da dinî grubun bünyesi­nin çeşitli alt gruplara bölünmesi meselesidir. Yukarıda, sosyal grup­ların daima çeşitli alt gruplardan oluşmasının onların önemli...

DİN ve KÜLTÜR

DİN ve KÜLTÜR Yukarıda işaret edildiği üzere, hakikaten, toplumsal yapının bir modelini oluşturan toplum kültürünün içerisinde maddî unsurlar ile manevî unsurları birbirinden ayırt etmek mümkün olup; maddî kül­türe toplumun üretim araçları, taşıtlar, saklama ve koruma...

GENEL VE ÖZEL SOSYOLOJİLER NELERDİR ?

GENEL VE ÖZEL SOSYOLOJİLER XIX.Yüzyıl boyunca sosyoloji deneysel ve bağımsız bir bilim olarak ortaya çıkarken, bu bilimin kurucuları onun çeşitli alt bölümlere ayrılması ve parçalanmasına şiddetle ve ısrarla karşı çıkmışlardır. Meselâ A. Comte, sosyal olayların...

Dinî tecrübenin üç ana tezahür sahası­

Fransız din sosyoloğu G. ie Bras, dinî hayat içerisinde üç ana ke­sim ayırt etmektedir ki, bunlar dinî tecrübenin üç ana tezahür sahası­nı oluşturmaktadır. Bunlar sırasıyla: “Dinî birlikle ilgili” (communiel), “Sivil”, ve “Süpranatürel” kesimlerdir. Bunlardan birincisi,...

Tekâmülcü Din Nazariyelerine Tepkiler – Din Sosyolojisi

Tekâmülcü Din Nazariyelerine Tepkiler Dinlerin menşeini ister animizmde ister natürizmde isterse büyüde görsünler, bütün bu ilk tekâmülcü din nazariyeleri farklı derecelerde de olsa müşterek bir pozitivistik iskelete sahiptirler. Bu nedenle onlar, ister istemez dinin “gerçek”liği...

Global Toplum Nedir ?

Global Toplum Büyük bir sosyal grup ya da toplum, içerisinde birçok âlt-gruplar ve toplulukları ihtiva eden büyük ve global bir insan topluluğudur. Gerçekte insanlar daima, dünyanın herhangi bir yerinde oluşmuş ve müşterek bir hayat tarzına...

DÎNÎ TECRÜBENİN SOSYOLOJİK ANLATIMI: DÎNÎ BİRLİK VEYA CEMÂAT

DÎNÎ TECRÜBENİN SOSYOLOJİK ANLATIMI: DÎNÎ BİRLİK VEYA CEMÂAT Dinî tecrübenin teorik ve pratik anlatımları onun bir üçüncü yö­nü olan sosyolojik veçhesiyle tamamlanmaktadır. Çünkü, yaşayan bir din, tabiatı icabı sosyal münasebetler kurmak ve sürdürmek zorunda­dır. Din...

BELLAH’IN EVRİMCİ YAKLAŞIM MODELİNDE DİN

BELLAH’IN EVRİMCİ YAKLAŞIM MODELİNDE DİN Bununla birlikte, insanlığın bilinen tüm din tarihini, bütüncü bir yaklaşımla genel bir değerlendirmeye aldığında R. N. Bellah’m, top­lumun ve toplumsal değişimlerin din ve dindarlıklar üzerinde meyda­na getirdiği etkiler bakımından orada,...

DİN SOSYOLOJSİNİN DOĞUŞUNA Öteki Katkılar

DİN SOSYOLOJSİNİN DOĞUŞUNA Öteki Katkılar Din sosyolojisinin bağımsız bir İlmî disiplin olarak ortaya çıkışı döneminde onun gelişmesine katkıda bulunanlar yukarıda adından söz edilenlerden ibaret değildir. Meselâ, Cemâat ve Cemiyet (Ge- sellschaft und Gemeinschaft) adlı eserin...

TÜRKİYE’DE DİN SOSYOLOJİSİ

Batı’da, sosyolojinin felsefi bir geleneği vardır. Sosyoloji, felsefi düşüncenin toplum olayları üzerine eğilmesi sonucu doğmuştur. Ülkemizde ise, İbn Haldun’un etkisiyle sosyolojinin ilk habercileri tarihçiler olmuştur. Katip Çelebi, Naima, Müneccimbaşı, Pirizâde, Ahmet Cevdet Paşa, Mizancı Murat Bey bunun örnekleridir....

Mahallî Birlikler: Köyler ve Şehirler Tabiî Dinî Gruplar

Mahallî Birlikler: Köyler ve Şehirler Tabiî Dinî Gruplar Tabiî bağlarla kurulmuş olan gruplar sadece aileler ve klanlardan ibaret değildir. Kan hısımlığının yanı sıra komşuluğun etkisiyle oluş­muş mahalli birlikler de tabiî gruplardandır. Nitekim, sosyal antropo­loji toplumun...

Konfesyonel Din Sosyolojileri

Konfesyonel Din Sosyolojileri Marksist ve dolayısıyla da ideolojik yönelimli bu din sosyolojisi araştırmalarından başka bir de, genel olarak Kilise çevrelerinin din sosyolojisi araştırmalarının da değer yüklü olmaktan ve pratiğe yönelmekten kendilerini kurtaramadıkları dikkati çekmektedir. R....

KOLEKTİVİST TOPLULUKLAR VE MİLLÎ DİNLER

KOLEKTİVİST TOPLULUKLAR VE MİLLÎ DİNLER İnsanlığın dinî tarihi aracılığı ile sahip bulunduğu dinî miras göz önünde tutulduğunda, din ve toplum ilişkileri açısından dikkate de­ğer olan hususlardan biri şudur ki, dinî yaşayış, bu tiplerin her birine...

Taklitten Ari Sosyolojisi Ve Din Sosyolojisi İnşasının İmkan Ve Sorunları Sempozyumu

  Sivas Ticaret ve Sanayi Odası Konferans Salonu'nda düzenlenen sempozyum, saygı duruşunda bulunulması ve İstiklal Marşı'nın okunmasıyla başladı. Sivas Belediye Başkanı Doğan Ürgüp, sempozyumda yaptığı konuşmada, Sivas'ın önemli bir maneviyat merkezi olduğunu belirterek, kentin inanç...

Sosyal Değişme Faktörü Olarak Din

Sosyal Değişme Faktörü Olarak Din ■ Kutsal metinlere, geleneğe, sembollere bağlılık, özellikle gelenek­leşmiş ve müesseseleşmiş bir dini, eşyanın mevcut düzenini muhafaza­ya götürmekte ve böyleee din, genelde, yeni değerlerin yaratıcısı ol­maktan ziyade eski değerlerin koruyucusu şeklinde...

SOSYOLOJİNİN TARİHİ HAKKINDA ÖZLÜ BİLGİLER

SOSYOLOJİNİN TARİHİ HAKKINDA ÖZLÜ BİLGİLER Deneysel ve objektif bir bilimsel disiplin olarak sosyoloji oldukça genç bir bilim dalıdır ve ancak XIX. yüzyılın ortalarından bu yana mevcut bulunmaktadır. Bu şekli altında sosyolojinin ortaya çıkışında, XVIII. ve...

En Çok Okunanlar