Din Sosyolojisi

Din Eğitimi ve Öğretiminin Sosyolojisi

Din Eğitimi ve Öğretiminin Sosyolojisi Esasen, bu son nokta, genel olarak Türk toplumunun dinî eğitim ve öğretiminin sosyolojisi konusuna bizi götürmekte ve anlaşılan, madem ki hemen her toplumda olduğu gibi modern Türk toplumu içerisinde de,...

Dinin Çeşitli Sosyo-Kültürel Kuramlarla Etkileşimi

Dinin Çeşitli Sosyo-Kültürel Kuramlarla Etkileşimi Türk toplumunun dinî yaşayışının sosyolojisi bakımından, orada spesifik dinî inanç ve ibadetlerle ilgili tutum ve davranışların yanı sıra, sosyo-kültürel hayatın ahlâk, aile, iktisat, siyaset, eğlence... gibi çeşit­li toplumsal kurum ve...

Sırf Dinî Tutum ve Davranışların Psiko-Sosyolojisi

Sırf Dinî Tutum ve Davranışların Psiko-Sosyolojisi Münhasıran dinî tutum ve davranışlar düzeyinde, dinî inanç, ibadet ve pratiklerin sosyolojisi bakımından onları, kendi iç dinamik­lerinin yanı sıra toplumsal konteksleri çerçevesinde değerlendirmek yerinde olmaktadır. Zira, dinî yaşayış ile...

“Paralel Din”in Sosyolojisi

“Paralel Din”in Sosyolojisi Nihayet, her ne kadar Cumhuriyetin daha başında, Türk top- lumunu dinî yaşayışı içerisinde çok Önemli bir yer tutmakla birlikte uzun zamandan beri, eğitimsizlik ve bilgisizlik nedeniyle çöküntü halinde olan tekke ve zaviyelerin...

Entelektüel Dindarlık ve Halk Dindarlığı

Entelektüel Dindarlık ve Halk Dindarlığı Her halükârda, Türkiye’de Diyanet, kitabî kültüre dayalı resmî ve bir ölçüde entelektüel bir dindarlığın temsilcisi olmuş ve bu şekli al­tında o, hizmetlerini çeşitli faaliyet organları ve teşkilatı aracılığı ile köylere...

Cemâatten Cemiyete İntikal

Cemâatten Cemiyete İntikal Modern bir toplumun akılcı, bilimsel ve lâik esaslara göre yeniden inşası, geleneksel anlayış ve yaşayışta çok önemli değişiklik ve yeni düzenlemeleri de beraberinde getirmiş olduğundan, doğrusu Türkiye Cumhuriyetinin bu ilk döneminde gerçekleştirilmiş...

MODERN TÜRKİYE’DE DİN, GELENEK VE DEĞİŞME

  MODERN TÜRKİYE’DE DİN, GELENEK VE DEĞİŞME Böylece, birtakım ıslahat teşebbüslerine rağmen, hantal yapısını bir türlü köklü biçimde değiştiremeyen ve açmazlara sürüklenen Türk toplumunda, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu ile birlikte, Atatürk’ün önderliğinde gerçekleştirilen inkılaplar, toplumu modern bir...

OSMANLIDA TOPLUMSAL YAPI, KÜLTÜR, DİN VE DEĞİŞME

OSMANLIDA TOPLUMSAL YAPI, KÜLTÜR, DİN VE DEĞİŞME Selçuklu Sultanı Alparslan’ın 1071de Bizans’a karşı kazandığı Malazgirt Zaferinin Türklere Anadolu’nun kapısını açması üzerine oraya gerçekleşen Türk göçü çok sür’atli olmuş; esasen bu, anlaşılan Selçuklu Sultanlarının takip ettikleri...

TARİHÎ, TOPLUMSAL, KÜLTÜREL VE DİNÎ ARKA-PLAN

TARİHÎ, TOPLUMSAL, KÜLTÜREL VE DİNÎ ARKA-PLAN 'jrarihî perspektiften bakıldığında, milattan önceki dönemlerden «K başlayarak, Adriyatik’ten Çin Denizi’ne kadar uzanan çok geniş bir coğrafyada, oldukça dinamik bir millet olarak, göçebelikten yer­leşikliğe, Uzak Doğu medeniyetinden önce Müslüman...

İslâmiyet, Süreklilik ve Değişme

İslâmiyet, Süreklilik ve Değişme Yukarıdaki özlü makro-sosyolojik yaklaşım denemesi bize, din ve özellikle de İslâm dini ile toplumsal değişme arasındaki ilişkilerin, kendi iç ve dış dinamikleri çerçevesinde, son derecede fonksiyonel olduklarını anlamamıza izin vermiş bulunuyor....

Modern Dönemin Öteki Bazı Değişim Sorunları

Modern Dönemin Öteki Bazı Değişim Sorunları İslâm dünyasının modern Batı Medeniyeti ile karşılaşması, sosyo­ekonomik değişim sorunlarının yanı sıra başka birçok toplumsal, kül­türel ve dinî değişim ve buna uyum ve uyumsuzluk sorunlarına yol aç­tı. Öyle ki,...

İslâmiyet ve Sosyo-Ekonomik Gelişme

İslâmiyet ve Sosyo-Ekonomik Gelişme İslâmiyet ve toplumsal değişme ilişkileri çerçevesinde, özellikle mo­dern dönemde, Batı Medeniyetinin mecburiyetleri karşısında çok kök­lü değişim ve dönüşüm sorunları ile karşı karşıya gelmiş bulunan İslâm dünyasında kendini gösteren en önemli sorunlardan...

Modern Dönemde İslâmiyet

Modern Dönemde İslâmiyet Aslında, özellikle Hıristiyanlık ve Yahudilik gibi Sami kökenli iki dinin rekabet ortamında, putperest Arapların arasında ortaya çıkan İslâmiyet, bir yandan daha başlangıçtan itibaren kendini Hz. İbrahim kanalı ile bir şekilde bu iki...

Sosyal Değişmenin İslâmiyet Üzerindeki Etkileri

Sosyal Değişmenin İslâmiyet Üzerindeki Etkileri Ne kadar aşkın olursa olsun ve dolayısıyla da tarihten soyutlan­mak süreriyle ne ölçüde “zaman-üstü”, “tarih-üstü” ve “toplum ve kültür-üstü ve ötesi”ndz algılanmaya çalışılırsa çalışılsın, bütün dinler gibi Islâm dini de...

Muhafazakâr Fonksiyonu Altında İslâmiyet

Muhafazakâr Fonksiyonu Altında İslâmiyet Böylece, Abbâsîler döneminin ortalarında İslâm medeniyeti ke­mâle ererken, İslâm ümmeti de, uzun mücadeleleri müteakip Sünnîli­ğin hakimiyeti altında çeşitli kurumlan, yerleşmiş tavır ve görüşleri ile oturmuş bir bünyeye kavuşmaktaydı. Bu çerçevede, “Şeriat”...

Sosyal Değişmeyi Sağlayıcı Bir Faktör Olarak İslâmiyet

Sosyal Değişmeyi Sağlayıcı Bir Faktör Olarak İslâmiyet Yukarıda işaret edildiği üzere, bir yandan karşılıklı savaşlar, öte yandan iç karışıklıklar içerisinde bocalayan ve ruhî ve ahlâkî bakım­dan çöküntü içerisinde olan Bizans, Habeşistan ve Sasanî gibi döne­min...

İslâm Dini İle Toplumsal Değişme Arasındaki Fonksiyonel İlişkiler

İslâm Dini İle Toplumsal Değişme Arasındaki Fonksiyonel ilişkiler Özünde aşkın kutsala referanslı ancak yine de bir şekilde toplum­sal bir olgu olarak dini bir değişken olarak aldığımızda, din ve toplum arasındaki ilişkilerin, etki ve tepkilerin karşılıklı...

TOPLUMSAL DEĞİŞME VE İSLÂMİYET

TOPLUMSAL DEĞİŞME VE İSLÂMİYET Daha önce, toplumsal değişmenin din ile ilişkileri konusunda gös­termeye çalıştığımız gibi, toplumsal değişmeyi açıklamak üzere bugüne kadar birçok nazariye ortaya atılmış, ancak bunların hiçbiri genel bir kabule erişmemiştir. Evrimci, diyalektik, döngüsel,...

TOPLUMSAL YAPI VE İSLÂMİYET

TOPLUMSAL YAPI VE İSLÂMİYET Böylece, VII. yüzyılın başlarında, çok önemli bir ticarî ve dinî merkez olan, ancak aynı zamanda birçok toplumsal çarpıklıkları da haiz bulunan ve bir bunalım dönemini yaşayan, ahlâkî ve manevî çö­küntü içerisindeki...

İSLÂMİYET YE SOSYO-KÜLTÜREL KONTEKSTİ

İSLÂMİYET YE SOSYO-KÜLTÜREL KONTEKSTİ Hemen her yerde olduğu gibi, sosyolojik bakımdan, İslâm dininin ortaya çıktığı, eski Arabistan’ın toplumsal yapısı, teşkilatı ve kültürü­nün de, onun ekolojik çevresinin derin izlerini taşıdığını önemle be­lirtelim. Batıdan Kızıl Deniz boyunca...

İSLÂMİYET’İN DOĞUŞU VE GELİŞMESİNİN SOSYOLOJİK YÖNLERİ

İSLÂMİYET’İN DOĞUŞU VE GELİŞMESİNİN SOSYOLOJİK YÖNLERİ M slâmiyet konusunu din sosyolojisi bakımından ele alırken, öncelik- w le Max Weber’in, müesses dinlerin, toplumsal kriz ortamında, ge­leneksel inanç ve yerleşik toplumsal düzene karşı, karizmatik bir dinî liderin...

DİNÎ KURTULUŞ HAREKETLERİNİN SOSYOLOJİSİ

DİNÎ KURTULUŞ HAREKETLERİNİN SOSYOLOJİSİ “Kurtuluş” kavramının dinde özel bir yeri bulunmaktadır. Zira, dünya yüzündeki egzistasiyel konumu nedeniyle sonluluk, sınırlılık, hiçlik yahut yoksunluk duygu ve düşüncelerini yaşayan ve sonsuzlu­ğun arayışına yönelen insanın bu tecrübelerinin onun dinî...

YENİ DÎNÎ HAREKETLERİN SOSYOLOJİSİ

YENİ DÎNÎ HAREKETLERİN SOSYOLOJİSİ Modern toplum, geleneksel toplum yapısı ve düzeninde, çok önemli değişimleri de beraberinde getirdiği gibi, bu değişimler top- lumların alışılagelmiş dinî yaşantılarında da çok köklü değişiklik ve gelişmeleri beraberinde sürüklediler. Bu bağlamda,...

DİNÎ HAREKETLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ, KAYNAKLARI VE TÜRLERİ

DİNÎ HAREKETLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ, KAYNAKLARI VE TÜRLERİ Yukarıda dinî hareketlerin, aslında sosyal hareketlerin özel bir tü­rünü oluşturduğuna ve bu sonuncuların da esasında yeni birtakım ta­leplerle ortaya çıkan kolektif davranış biçimleri olduklarına işaret edildiğine göre, dinî...

SOSYAL HAREKET VE DİNİ HAREKET KAVRAMLARI

SOSYAL HAREKET VE DİNİ HAREKET KAVRAMLARI Din sosyolojisi konularına başlamadan önce, sosyoloji ile ve özel- vi' likle de bazı temel sosyolojik kavramlarla ilgili hazırlık mahiye­tini taşıyan ön bilgiler vermeye çalışırken, “sosyal hareket” kavramı üzerinde de...

En Çok Okunanlar

Kategoriye Göre Sırala