John Abercrombie kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi

31

John Abercrombie kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi: (1780-1844) İskoç düşünür ve fizyoloji bilgini. İskoçya Okulu’nun ruh konusundaki kuramının fizyolojiye uygunluğunu kanıtlamaya çalışmıştır. Aberdeen’de doğdu, Edinburgh’da öldü. Babası­nın Anglikan papazı olması nedeniyle, bütün yaşamı­nı etkileyen, sıkı bir din eğitimi gördü. 1803’te doktor oldu. Fizyoloji alanında yaptığı geniş kapsamlı çalış­malar ve incelemelerle büyük bir üne kavuştu.

Abercrombie fizyoloji ve ruhbilimden kaynakla­nan felsefe sorunlarına büyük bir ilgi duydu. Felsefe sorunlarıyla fizyoloji konuları arasında, insan varlığı­na ilişkin önemli bağıntılar bulunduğunu ileri sürdü. Kuramsal bilgilerin yaşama uygulanmasını sağlamak amacıyla açtığı poliklinikte öğrencilerinin felsefe so­runlarına fizyoloji olgularıyla yaklaşmalarını önerdi. Sinir odakları ve sindirim yolları patolojisi konusun­daki yazılarında ruhbilim sorunlarının çözümü için fizyoloji yöntemlerinin uygulanması gereğini savun­du. Reid ve Dugald Stewart’ın savundukları felsefenin temel konusu olan ruhun incelenmesi sorununa ancak fizyolojiyle bağlantı kurularak çözüm aranabileceği görüşünü ortaya attı. Bu amaçla fizyoloji ve zihin yetileri üzerinde uzun süren çalışmalara koyuldu. lnquiries Concerning thelntellectual Povver and the Investigations of the Truth adlı yapıtında psikoloji sorunlarını yalın bir dille ve özlü bir biçimde anlattı.

Ona göre felsefeyle ilgili görüşlerin kaynağı, din ve ahlak sorunlarının bilimsel ilkelere dayanılarak çözümlenmesinde aranmalıdır. Felsefenin görevi din­den kaynaklanan inançlarla ahlak kurallarının uzlaştırılmasıdır. Ruhla madde arasındaki bağlantının araş­tırılmasında dinin öngördüğü inanç verilerinden ya­rarlanma gereği vardır. Bu nedenle, inançların ışığı altında uygulama alanına konacak bir ahlak yöntemi daha yararlı olur. Ruhbilimle fizyoloji özdeş yöntem­le çalışarak sorunlara çözüm bulabilir.

YAPITLAR:

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansklopedisi, 2. cilt, Anadolu yayıncılık, 1983