Hikmet Turhan Dağlıoğlu Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

56

Hikmet Turhan Dağlıoğlu, (1900-1977) Araştırmacı, yazar.

Bugün Suriye sınırları içinde kalan Deyrizor kasabasında doğdu. İlk ve orta öğ­renimini burada yaptı. Yüksek öğrenimi­ne Macaristan’ın Budapeşte şehrinde­ki Yüksek Sanatlar Okulu’nda devam et­ti (1916-1919). Bu arada tanınmış Türk folkloru araştırmacısı lgnachi Kunoş’un derslerine de girdi. Böylece ömrü boyun­ca ilgi duyacağı folklor konuları hakkın­da ilk önemli bilgileri edindi.

1919’da Türkiye’ye dönünce sırasıyla İznik, Adapazarı, Mudurnu ve Bolu’da ilkokul öğretmenliği yaptı. Kurtuluş Savaşı’na katıldı, savaşın sonlarına doğru Gaziantep Sultânîsi’ne kısm-ı ibtidâî mu­allimi oldu. Bir süre sonra İsparta İdadi­si Türkçe muallimliğine nakledildi (1923). Üç yıl burada kaldıktan sonra Karesi (Ba­lıkesir) Ortaokulu Türkçe öğretmenliği­ne tayin edildi. Daha sonra İzmir Erkek Lisesi’nde ve İlköğretmen Okulu’nda çalıştı.

İzmir’deki öğretmenliklerinin ardın­dan elsine-i Şarkiyye mütehassısı ve tas­nif memuru unvanıyla İstanbul Şark Eserleri Müzesi’nde görev aldı. Bu ara­da Kabataş Erkek Lisesi’nde de öğret­menliğe devam etti; İstanbul Belediye Konservatuvan’nın düzenlediği derleme gezilerinin beşincisine katıldı. 1934’te Ankara Arkeoloji Müzesi müdürü oldu. Bir süre sonra daha önce görev yaptığı Adapazan’na Türkçe öğ­retmeni olarak döndü (1940). Üç yıl bu­rada kaldıktan sonra tekrar İstanbul’a gelerek Cağaloglu ve Yenikapı ortaokul­larında çalıştı. VII. dönem Antalya mil­letvekili seçildi (1943-1946). Türkiye Ço­cuk Esirgeme Kurumu müfettişi olarak devlet kademelerindeki görevini tamam­ladıktan sonra İstanbul’a yerleşti. Son olarak Türkiye Sivil Emekliler Derneği başkanlığı yaptı. 26 Kasım 1977’de İs­tanbul’da vefat etti, Karacaahmet Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Dağlıoğlu’nun ilk yazılan İsparta vilâ­yet gazetesinde (1923-1928) yayımlandı. Halkevi mecmuaları arasında önemli yer­leri olan Halk Bilgisi Haberleri başta olmak üzere Ün (İsparta), Çorumlu (Ço­rum), Başpmar (Gaziantep], Yeni Türk [Eminönü], Uludağ (Bursa). Kaynak (Ba­lıkesir) ve Ülkü (Halkevleri Genel Merke­zi, Ankara) gibi yayın organlarında tarih, sanat tarihi ve folklor konularında yazı­lar yazdı. Gaziantep tapu defterleri ve Bursa tarihi üzerinde çalıştı. Türk Dil Ku­rumu ile iş birliği yaparak halk ağzından derlemeler ve atasözleri toplama faali­yetlerinde bulundu. Ayrıca şiir, hikâye ve bazı ders kitapları da kaleme aldı.

Eserleri

Şemseddin Sami, Hayatı ve Eserleri, Milâdî XVI. Hic­rî X. Asırda Antep; Milâdî XVI. Hicrî X. Asırda Ga­ziantep Köyleri; Ha­leb’in En Eski Tarihi; Onaltmcı Asırda Bursa 1558-1589.

Diyanet İslam Ansiklopedisi