Coleridge ve Sanat Öğretisi

25

Coleridge ve Sanat Öğretisi

Ingiliz edebiyatına filozof, şair, eleştirmen olarak katkıda bulunan Coleridge, Romantik okulun kurucularındandır. Yalnızca yazılarıyla değil, etkili bir konuşmacı olduğundan sohbetleriyle de Wordsworth, Southey, Hazlit, De Quincey, John Stuart Mill ve Thomas Carlyle üzerinde önemli etkisi oldu. Dönemin bu ünlü kişileri siyaset, psikoloji, Alman Romantik felsefesinin yorumu, kilisenin Platoncıı düşünceyle uzlaştırılması gibi değişik alan ve konularda da esinlendiler.

Ingiliz şiiri, William Blake’in “yalnız sesi” sayılmazsa, Neo-Klasik çizgide ilerlerken, Coleridge ve Wordsworth’ün işbirliği sayesinde bu okulun kural ve kısıtlamalarından kurtuldu. Coleridge, gerçekçiliğin ancak gerçekliğin taklidiyle başarılabileceğini söyleyen bir sanat anlayışı yerine, öznelliğin de bir inanç sistemi oluşturabileceğini savundu. Coleridge’in yücelttiği bu öznel dünya görüşü şiirde Romantizmi, eleştiride izlenimciliği, düzyazıda özyaşamöykülerini başlattı. Coleridge’in Biographia Litcraria’sı (“Yazınsal Özyaşam”) da dahil olmak üzere dönemin en önemli özyaşam öyküleri arasında Wordsworth’ün Prelüde ’ü, De Quincey’nin Confessions of an Opium Eater’i (“Bir Esrarkeşin itirafları”), John Stuart Mill’in Autobiography’si (“Özyaşam”), Carlyle’ın Sartor Resartus’u, John Henry Newman ’ın Apologia pro Vıto sua ’sı (“Yaşamımın Savunması ”) ve Francis Newman’ın Phases of Faith’ı(“inanç Aşamaları”) sayılabilir.

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi