Chaval Kimdir, Hayatı, Hakkında Bilgi

29

CHAVAL (1915-1968)

Fransız, karikatürcü. Yazısız karikatürün en büyük ustalarından biridir.

10 Şubat 1915’te Bordeaux’ta doğdu, 22 Ocak 1968’de Paris’te öldü. Asıl adı Yvan Francis Le Lou-ran’dır. Küçükken din adamı olmak istiyordu. Bordeaux Güzel Sanatlar Akademisi’nde okudu. Bir süre sonra da Paris’teki Ecole des Beaux-Arts’a girerek resim ve gravür çalıştı. 1946’dan başlayarak karikatürlerinin önde gelen Fransız dergilerinde yayımlanmasıyla ün kazandı. 1950’de genç sanatçıları desteklemek amacıyla verilen Carrizey Odülü’nü aldı. 1953’te de Coupe Internationale de Meilleur Dessinateur Odülü’nü (En İyi Uluslararası Desinatör) kazandı.

Chaval karikatürün yanı sıra afişler tasarlamış, kitap resimlemiştir. Çocukluğunda zengin amcasının armağan ettiği bir fotoğraf makinesi onun daha ilerde canlandırma film (animation) denemeleri yapmasına yol açmıştır. Düşsel bir belgesel film hazırlamış, bir süre de güldürü oyuncusu ve sinema yönetmeni Jacques Tati ile çalışmıştır. Karikatürleri çeşitli ülkelerde sergilenmiş ve kitap biçiminde yayımlanmıştır.

Chaval, II.Dünya Savaşı’ndan sonra karikatüre egemen olan çizgide yalınlaşma ve yazıyı kaldırarak çizgiyle güldürü yapma eğiliminin önde gelen sanatçı-larındandır. Yalın, ama güçlü bir çizgisi, insanlardaki ve olaylardaki gülünç çelişkileri yakalayabilen bir zekâsı vardır. Son döneminde yaşamına kendi eliyle son verecek kadar bunalmış olmasına karşın, öteki çağdaşları gibi kara gülmeceye yönelmemiş, izleyicilerinde bir gülümseme duygusu uyandıracak espri düzeyini korumuştur. Yapıtları 1950’lerin ortasından sonra Türkiye’de de tanınmış, 1978’de karikatürlerini toplayan bir kitabı yayımlanmıştır.

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi