Büyük Çorapçı Hanı Tarihçesi, Mimari, Özellikleri, Hakkında Bilgi

40

Büyük Çorapçı Hanı, İstanbul’da muhtemelen XVI. yüzyılda inşa edilmiş olan bir ticaret hanı.

Şehrin içinde Mahmutpaşa caddesi ile Fincancılar Yokuşu kavşağı köşesin­de bulunur. Hangi tarihte ve kim tara­fından yaptırıldığı bilinmemektedir. Bir söylentiye göre XVI. yüzyılda Kaptanı-derya Piyâle Paşa (ö. 985/1578) tara­fından hayratına gelir sağlamak üzere vakıf olarak inşa ettirilmiştir. Mimari­si bakımından XVI. yüzyıl üslûbu ve tek­niğine uygun görünmekle beraber bu görüşü destekleyecek başka bilgi yok­tur. Piyâle Paşa vakıflarının araştırılma­sı ile bu hususta kesin bir sonuca varı­labilir.

İki tarafından sokaklarla sınırlanan han, arazinin meyilli oluşu ve şehir do­kusu yüzünden muntazam bir şekle sa­hip değildir. Benzeri bütün hanlarda ol­duğu gibi ortasında yine intizamsız ve yamuk biçimde bir açık avlusu vardır. Oldukça itinalı işçilikle taş ve tuğladan karma olarak yapılan Büyük Çorapçı Hanı’nın iç bölümlerinde moloz taş kullanıl­mıştır. Revak kemerlerini taşıyan paye­lerin bugün çok bozulmuş olduğu görül­düğü gibi kapı ve pencereler de aslî bi­çimlerini kaybetmiştir.

İki katlı olan hanın alt katı malların depolanması için düşünülmüş, üst kat odalarda ise tüccarlar barınıyor olmalıy­dı. Alt katta pencere bulunmayışı, üst katta ise her hücrenin bir pencere ile dışarıdan hava ve ışık alması bu görüşü desteklemektedir. Büyük Çorapçı Hanı’nın girişi kemerli bir açıklık halinde Mah­mutpaşa caddesi üzerindedir. Buradan beşik tonozlu bir dehliz iç avluya açılır. Dehlizin iki yanındaki merdivenler yuka­rı kata çıkışı sağlar. Yapılan çeşitli mü­dahalelerle han bugün çok değişmiş ol­duğundan mimari özelliklerini görmek imkânı kalmamış gibidir.

Diyanet İslam Ansiklopedisi