Avni Arbaş kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi

26

Avni Arbaş kimdir? Hayatı ve eserleri hakkında bilgi: (1919) Türk ressam. Türkiye’ye özgü yöresel motifleri resimde ilk kullanan sanat­çılardandır. İstanbul’da doğdu. Ortaöğrenimini Galatasaray Lisesi’nde bitirdikten sonra İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’ne girdi. Burada 1940-1946 ara­sında Fransız ressam Leopold-Levy yönetiminde çalıştı. 1940’ta Beyoğlu Matbuat Müdürlüğü’ndeki Liman Resim Sergisi’ni düzenleyen ve sonradan “Yeniler” diye anılacak olan sanatçılar arasında yer aldı. Yeniler, 1928’deki “Müstakil Ressamlar ve Hey­keltıraşlar Birliği” ve 1933’teki “D Grubu” gibi girişimlerin genelde Batı sanatına dönük tutumların­dan sonra, yöresel değerlere, Türk toplumuna ve geleneklerine yönelişin ilk temsilcileriydi. Avni Arbaş 1947’de Fransız Hükümeti’nin bursuyla Paris’e gitti. Oradaki ilk kişisel sergisini 1953’te açtı. Daha sonra Saint-Paul-de-Vence’ta, Paris’te, Antibes’de, New York’ta, Torino’da ve Cenevre’de kişisel sergiler düzenledi. Paris’te soyut resmi desteklemekle tanı­nan “Salon de Mai” galerisinin üyesi bulunan Avni Arbaş, ayrıca Paris’teki yabancı ressamların oluşturduğu Paris Okulu’nun bir sergisine katıldı. Yurt içinde de 1977-1982 arasında İstanbul ve Ankara’daki çeşitli galerilerde yapıtlarını sergiledi.

Doğaya kendine özgü bir bakışla yönelen Avni Arbaş, görüntünün anımsatıcı özelliklerinden yola çıkarak resmine anlatımcı bir içerik kazandırır. Ancak anla­tımcılığı, Alman Dışavurumculuğu’nun (Ekspresyo­nizm) anlatımcılığına benzemez, yumuşak ve duygu­ludur. Yapıtlarını, sıcak renklerin açık-koyu değerle­rinin karşıtlığıyla düzenler. Üçüncü boyutu vurgula­nmadığı gibi, ayrıntı üstünde de fazla durmaz. Sanat yaşamı boyunca resimlerindeki temel duyarlık değiş­memiştir; Türkiye’ye özgü yaşam motiflerine sevgisi ve figüre bağlılığı sürekli olmuştur. Soyutlamaları, soyut ile figüratif resim arasındaki sınırda yer alır. Avni Arbaş belirli bir akımın peşinden gitmemiş resimle­rinde kişisel duyarlığını ön planda tutmuş; ama çağdaş resmin gelişmelerini de göz ardı etmemiştir.

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, 7. cilt, Anadolu yayıncılık, 1983