Alay Hanı Nerede, Tarihi, Mimari, Özellikleri, Hakkında Bilgi

Alay Hanı. Aksaray-Kayseri yolu üzerinde bulunan Selçuklu hanı.

Kitabesi bulunmayan ve taşıdığı adı sonradan aldığı belli olan Alay Hanı, XII. yüzyıldan kalma Selçuklu kervansaray­larının önemli bir örneği ve “Sultan han­ları” tipinin öncüsüdür. Anadolu Selçuk­lu Sultanı II. Kılıcarslan’ın (1156-1192) Ak­saray civarında kervansaraylar yaptırmış olduğu bilinmekte ve Alay Hanının da Kılıcarslan’ın hükümdarlığının son yılın­da yapıldığı tahmin edilmektedir. Avlu kısmı tamamen yıkılmış olmakla birlik­te hol bölümünün dışa taşkın taçkapısı sağlam durumdadır ve geometrik süslemeleriyle bu tür han kapılarının erken bir örneğini teşkil etmektedir. Kapıda görülen iç içe sekizgenlerden meydana getirilmiş geometrik motif örgülü bordürler, Türk süsleme sanatında Anadolu dışından itibaren takip edilebilen bir gelişmeye sahiptir. XII. yüzyıl içindeki yakın benzerleri, bu hanın tarihlenmesi-ne ayrı bir açıdan temel teşkil etmekte­dir. Basık kapı kemeri üstündeki alınlık­ta başı cepheden, vücudu iki yanlardan gösterilmiş arslan figürünün de sembo­lik olarak Kılıcarslan’a bağlandığı araş­tırıcılar tarafından kabul edilmektedir. Halen yıkık halde bulunan avlunun ar­kasında, merkezde fener kubbesi (ışıklık) ile iki yanda yedişer tonozlu neflerden meydana gelen hol bölümü yer al­maktadır.

DİA